İçtihat Arşivi

Resmî yayının özetinden: Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin "Âdil Yargılanma hakkı" başlıklı 6. maddesinde, kanun ile kurulmuş bağımsız ve tarafsız bir mahkeme tarafından davanın görülmesi, davanın mâkûl bir süre içinde sonuçlandırılması, hakkaniyete uygun yargılama ve alenî yargılama ilkelerine açıkça yer verildiği; hakkaniyete uygun yargılama ilkesinin, silahların eşitliği, çekişmeli dava, gerekçeli karar hakkı unsurlarının bir arada mevcut olmasını gerektirdiği; Anayasa Mahkemesi'nce ilke olarak mahkeme kararlarının gerekçeli olmasının, âdil yargılanma hakkının bir gereği olduğu; mahkemelerin dava konusu maddî olay ve olguların kanıtlanmasını, delillerin değerlendirilmesini, hukuk kurallarının yorumlanması ve uygulanmasını, uyuşmazlıkla ilgili vardığı sonucu, bu sonuca varılmasında kullandığı takdir yetkisinin sebeplerini mâkûl bir şekilde gerekçelendirmek zorunda olduğu; bununla birlikte, derece mahkemelerinin, taraflarca ileri sürülen tüm iddialara cevap verme zorunluluğunun bulunmadığı, hükme esas teşkil eden gerekçelerin nelerden ibaret olduğunu ortaya koymasının yeterli olduğu hakkında.

Resmî yayının özetinden: Kamu kurum ve kuruluşlarında sözleşmeli personel olarak görev yapan davacıların, Tarım ve Orman Bakanlığında, ihraz ettikleri unvanlara uygun sözleşmeli personel pozisyonlarına atanma istemiyle başvuru yapmalarının ÖSYM Başkanlığı sistemi tarafından engellenmesine veya yaptıkları başvuruların reddine ilişkin işlemler ile bu işlemlerin dayanağı düzenlemenin iptali istemiyle açtıkları davaların, sebep, konu ve davalılarının aynı olduğu, dava sayısının toplamda 10'dan fazla, 50'den az olması nedeniyle seri dava niteliğinin bulunduğu ve taraflara ölçüsüz bir yükümlülük getirmeyecek biçimde ve taraf vekillerinin harcadığı emek ve mesai dikkate alınarak vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğinden, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin "Seri davalarda ücret" başlıklı 22. maddesi ile belirlenen tam ücretin %50’si oranında vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği hakkında.

Resmî yayının özetinden: Kocaeli 2. Vergi Mahkemesinin 19/09/2019 tarih ve E:2019/379, K:2019/903 sayılı kararıyla; olayda, davacı adına 20/11/2009 tarihinde tescilli beyanname ile tescil tarihi itibarıyla gümrük yükümlülüğünün doğduğu, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 211. maddesi uyarınca, kanunen ödenmemeleri gerektiği halde ödenmiş olduğu belirlenen gümrük vergilerinin, yükümlüye tebliğ edilmesi üzerine ilgilinin üç yıl içinde gümrük idaresine müracaat etmesi halinde geri verileceğinin düzenlendiği, verginin aslına yönelik bu düzenlemenin, vergiye bağlı fer'i alacakları da kapsadığından şüphe olmadığı, davacının iade talep ettiği 08/12/2009 tarihi itibarıyla, ödenmemesi gerektiği halde ödenmiş olan bir verginin varlığından haberdar olduğu, en geç bu tarihten itibaren 3 yıl içerisinde davalı idareye müracaat ederek vergi aslının iadesini talep etmesi gerektiği gibi, asıl alacağa bağlı bir alacak olan faizi de aynı süre içerisinde talep etmesi gerektiği halde, 3 yıllık zamanaşımı süresinin 08/12/2012 tarihinde dolmasından sonra 30/01/2019 tarihinde yapılan başvurunun reddi yolundaki dava konusu işlemde, faiz alacağının zamanaşımına uğramış olması sebebiyle hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti: Olayda, idarenin kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlü olduğunu düzenleyen Anayasanın 125. maddesi ile Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin mülkiyet hakkının ihlaline ilişkin kararları uyarınca davacıdan hukuka aykırı olarak tahsil edildiği sonucuna ulaşılan vergiler nedeniyle tasarruf hakkından yoksun kaldığı parasal haklardan kaynaklı zararlara karşılık olmak üzere faize hükmedilmesi hukuk devleti ilkesinin bir gereği olduğundan, aksi yöndeki mahkeme kararında hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle istinaf isteminin kabulü ile mahkeme kararının kaldırılmasından sonra dava konusu işlemin iptali ile geri verme başvurusunun yapıldığı tarihten iadenin yapıldığı tarihe kadar hesaplanacak yasal faizin davacıya iadesine karar verilmiştir.

Resmî yayının özetinden: Yargı kararlarında ve doktrinde "menfaat" kavramının davacı ile iptalini istediği idarî işlem arasındaki bağı, ilgiyi ifade ettiğinin belirtildiği ve idarî işlem ile dava açan kişi arasında meşrû, güncel ve ciddî bir alâka söz konusu ise, davada menfaat bağının bulunduğunun kabul edildiği; iptal davalarında davacı olabilmek için subjektif bir hakkın ihlâl edilmesi şartının aranmadığı, menfaat ihlâlinin yeterli sayıldığı; Bu doğrultuda, dava konusu ihalede, kamu kurum ve kuruluşları veya özel sektörde gerçekleştirilmiş olan sürücülü ve/veya sürücüsüz hizmet aracı kiralanması işleri benzer iş olarak kabul edileceğinden, davacı tarafından sunulan iş deneyim belgesinin ihale konusu iş veya benzer iş kapsamına girmediği, dava konusu ihaleye mevzuattan kaynaklanan bu engel nedeniyle katılması mümkün olmayan davacı şirketin meşrû ve güncel bir menfaatinin ihlâl edildiğinden söz edilemeyeceğinden bakılan davayı açma ehliyetinin bulunmadığı hakkında

Resmî metinden: Davacı vekili süresinde sunduğu istinaf başvuru dilekçesinde; sözleşmenin Yap-İşlet-Devret sözleşmeleri ve Üst Hakkı Kurma sözleşmesi imzalandığını, resmi şekilde üst hakkı sözleşmesi yapılarak üst hakkı tapusu çıkarıldığını, davalının iş bu üst hakkı ile alanı malik gibi kullanarak ipotek tesis ettiğini, kredi kullandığını yararlandığını, taraflar arasındaki ilişkinin kira ilişkisi olmadığını, davalının ödediği bedelin irtifak hakkı bedeli olduğunu, taraflar arasındaki ilişkinin kira ilişkisi olmaması nedeni ile talep edilen bedellerin Türk Lirasına çevrildiğini, kendileri tarafından düzenlenen faturanın aksi ispat edilebilir belge olduğunu taraflar arasındaki ilişkinin üst hakkı sözleşmesi olduğunu olduğunu ve tarafların tacir olması nedeni ile davaya bakma görevinin Ticaret Mahkemesine ait olduğunu belirterek kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Yasal dayanak:Hukuk Muhakemeleri Kanunu;190, 191. maddeleri, Türk Medeni Kanunu 6. maddesi, Türk Borçlar Kanunu 299, 313, 314, 315. maddeleri, İcra İflas Kanunu 67,68, 269, 269/a. 269/b, 269/c maddeleri, Yargılama konusu olayda: Davacı vekili, dava dilekçesi ile 01.08.2021-31.07.2022 dönemine ilişkin olarak üst hakkı sözleşmesi gereğince ödenmesi gereken alacakları için Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyası ile yapılan takibe itirazın iptali ve davalının inkar edilen asıl alacağın % 20 si oranında tazminat ile mahkumiyetine karar verilmesini talep etmiştir.

Resmî yayının özetinden: 2577 sayılı Kanun’un 20/C maddesinin birinci fıkrasına 7415 sayılı Kanun’la eklenen düzenleme ile Milli Savunma Bakanlığı kadrolarında çalışan kamu görevlileri ile 7179 sayılı Askeralma Kanunu kapsamında askerlik hizmetini yerine getiren yedek subaylar ve yedek astsubaylar ile erbaş ve erleri ilgilendiren ve askeri hizmete ilişkin idari işlem ve eylemlerden doğan uyuşmazlıkların çözümünde, ilgilinin görev yaptığı yerin idari yargı yetkisi yönünden bağlı olduğu Bölge İdare Mahkemesinin bulunduğu yerdeki idare mahkemesinin yetkili olduğu kurala bağlanmış olduğundan ve astsubay olarak görev yapan davacının nasbının düzeltilmesi ile mali ve sosyal haklarına dair uyuşmazlık, askeri hizmete ilişkin işlemden kaynaklandığından, uyuşmazlığın görüm ve çözümünde, 2577 sayılı Kanun’un 20/C maddesinin birinci fıkrası uyarınca, davacının görev yaptığı İstanbul ilinin idari yargı yetkisi yönünden bağlı olduğu İstanbul Bölge İdare Mahkemesinin bulunduğu yerdeki idare mahkemesi olan İstanbul İdare Mahkemesinin yetkili olduğu hakkında.

Resmî yayının özetinden: Süt üreticilerinin 2020 yılına ilişkin süt, yem ve buzağı desteklerini alamadıklarına ilişkin olarak yapılan röportajda süt üreticilerinin yaşadığı sıkıntıların bizzat kendi ağızlarından izleyiciye aktarıldığı, süt üreticilerinin 2020 yılına ait destek ödemelerinin dava konusu haberin yayın tarihi olan 26/01/2021 tarihi itibarıyla henüz yapılmadığı hususuna dikkat çekilerek süt üreticilerinin yaşadığı sorunlara ilişkin farkındalık oluşturulduğu ve bu konuya dikkat çekildiği, başka bir anlatımla, dava konusu yayın ile süt üreticilerinin sorunlarının çözümüne yönelik olarak basın yoluyla kamuoyu oluşturulmasının amaçlandığı; Bu itibarla, dava konusu işleme konu edilen yayının kişilerden edinilen ve haber niteliği taşıyan bilgi ve fikirlerin izleyici kitlesine aktarılması niteliğinde olduğu, bu bilgi ve fikirlerin aktarılmasının ise Anayasanın basın hürriyeti, düşünceyi açıklama ve yayma hürriyeti kapsamında kaldığı dikkate alındığında, idari para cezası verilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı hakkında.