BU MAKALEYLE İLGİLİ KARARLAR
Acentelikte Denkleştirme Tazminatı ve Portföy Hakkı
Bu makaleyle ilişkilendirilen 13 kararı konu, daire veya karar numarasıyla daraltabilirsiniz.
← Makaleye geri dönünTüm karar arşivini açın →Aradığınız içtihada ulaşın
Mahkeme türünü seçin veya doğrudan konu ve karar numarasıyla arayın.
13 karar
En yeni karar önceYargıtay 11. Hukuk Dairesi
Uzun tek satıcılıkta hafif eksiklerin denkleştirmeyi dışlamaması ve ihtar süresi sonrası faiz düzeltmesi
- Esas
- 2025/7208 E.
- Karar
- 2026/4136 K.
Editoryal özet: Yaklaşık kırk yıllık tek satıcılık ilişkisi yenilenmeyince denkleştirme ve geç iade edilen teminat mektubu komisyonu istenmiştir. 11. Hukuk Dairesi saptanan bazı eksiklerin ilişkiyi çekilmez kılacak ağırlıkta olmadığını ve tazminatı dışlamadığını kabul etmiştir. Eski 2015 davasında ihtardaki afaki tutar objektif hesabın kesinliğini göstermediğinden belirsiz alacak kabulü korunmuştur. Yüzde 50 hakkaniyet indirimi ve komisyon kabulü onanmış, hükümde yanlış kalan portföy faiz başlangıcı ihtarın tebliği ve verilen süre sonrasına düzeltilmiştir. Her belirli süreli bayilik otomatik tazminat veya her miktarlı ihtar belirsiz dava hakkı doğurmaz; somut ilişki ve hesap esastır.
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
Tekel Hakkı Vermeyen Su Bayiliğinde Denkleştirme İsteminin Reddi
- Esas
- 2025/6388 E.
- Karar
- 2026/3256 K.
Editoryal özet: Ana su bayisi, üreticinin sözleşmeyi sona erdirmesi üzerine müşteri portföyü için denkleştirme istemiştir. İlk derece mahkemesi bayilik niteliğine dayanarak talebi reddetmiştir. Bölge adliye mahkemesi ise sözleşme hükümlerini incelemiş; üreticinin bölgeyi bayinin onayını almadan tali bayiliklere ayırabildiğini ve davacıya tekel hakkı tanınmadığını belirlemiştir. Acentelik dışındaki ilişki için TTK m.122/5 koşulunun oluşmadığı gerekçesiyle istinafı reddetmiştir. Yargıtay bu kararı onamıştır. Sonuç, her bayilikte denkleştirmenin yasak olmasına veya üreticinin ileri sürdüğü bütün fesih nedenlerinin haklı bulunmasına dayanmamaktadır.
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
Tek Satıcılığın Fiilen Feshinde Haklı Nedenin İspatı ve Yeni Bilirkişi İncelemesi
- Esas
- 2025/2303 E.
- Karar
- 2025/7174 K.
Editoryal özet: Bayi, münhasır satış bölgesinde başka bayiler kurulması ve mal gönderilmesinin durdurulması nedeniyle zarar ve denkleştirme istemiştir. Alt mahkemeler fazla fatura ve güven ilişkisinin bozulması gerekçeleriyle haklı fesih kabul ederek reddetmiştir. Daire, haklı nedenle feshettiğini savunan üreticinin bunu kanıtlama yükü altında olduğunu vurgulamıştır. Her iki tarafın ilgili delilleri toplanmalı, önceki raporlar ve itirazlar yeni bilirkişi heyetince denetlenebilir biçimde incelenmelidir. Eksik araştırmayla verilen ret bu nedenle bozulmuştur. Haksız feshin veya tazminat kalemlerinin kesin kabulü hakkında hüküm kurulmamıştır.
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
Münhasırlık ve haklı feshi kanıtlayamayan distribütörün denkleştirme istemi ve bir yıllık süre
- Esas
- 2024/3529 E.
- Karar
- 2025/2144 K.
Editoryal özet: Yabancı üreticinin fatura alacağıyla Türk distribütörün denkleştirme ve zarar istemleri birlikte görülmüştür. Türkiye’de birçok alıcıya satış yapılması karşısında münhasırlık, distribütörün devreden çıkarılması ve kendi feshinin haklılığı kanıtlanmamıştır. Fesihten bir yıldan sonra açılan birleşen davada denkleştirme de reddedilmiştir. Ayrı mal bedeli alacağı ise davalının aleyhe ticari kayıtlarıyla kısmen kabul edilmiş; hükümler onanmıştır. Kendi feshedenin haklı neden koşulu bütün sona erme biçimlerine taşınmamalıdır. Bir yıllık süre hakkın ileri sürülmesine ilişkindir; karar her durumda yalnız dava açılarak sürenin korunabileceği genel kuralını kurmaz.
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
Distribütörün Taklit Ürün Üretimi, Haklı Fesih ve Denkleştirme İsteminin Süresi
- Esas
- 2023/2016 E.
- Karar
- 2024/5811 K.
Editoryal özet: Distribütör, sözleşmenin haksız feshedildiğini ve eski çalışanla birlikte müşteri çevresinin kullanıldığını ileri sürmüştür. Mahkemeler distribütörün taklit ürün imal ettiği, üretici onayını kanıtlayamadığı ve feshe kendi davranışının yol açtığını kabul etmiştir. Karşı tarafların haksız rekabet eylemleri de kanıtlanamamıştır. Denkleştirme istemi ayrıca sözleşme sonundan itibaren bir yıllık süre içinde ileri sürülmediği gerekçesiyle reddedilmiştir. Daire ret sonucunu onamıştır. Yeni bir şirkette ortak olmak tek başına müşteri sırrının hukuka aykırı kullanıldığını kanıtlayan olgu sayılmamıştır.
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
Sürekli Yurt Dışı Aracılıkta Acentelik, Devam Eden Müşteriler ve Denkleştirme
- Esas
- 2022/3164 E.
- Karar
- 2023/6914 K.
Editoryal özet: İhracat ürünleri için yıllarca bağımsız ve sürekli müşteri bulan temsilci, komisyon gecikmeleri ve ilişkinin sona ermesi üzerine denkleştirme istemiştir. Mahkeme sözleşmenin başlığı yerine fiilî aracılığı değerlendirerek acentelik kabul etmiştir. Sözleşmeyi imzalamayan üreticinin kendisine kesilen komisyon faturalarını ödeyerek ilişkiye katıldığını; kazandırılan müşterilere satışların sona ermeden sonra da sürdüğünü belirlemiştir. Daire talep sınırındaki denkleştirme kabulünü onamıştır. Ortak yönetim tek başına sorumluluk ölçütü yapılmamış; somut fatura ve ticaret davranışları incelenmiştir. Kaynaktaki hesap dönemi bütün acentelikler için değişmez formül değildir.
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
Tek Yetkili Gayrimenkul Acentesinin Portföy Tazminatı Koşulları ve Döviz Seçiminin Gider Hesabına Etkisi
- Esas
- 2022/2660 E.
- Karar
- 2023/5199 K.
Editoryal özet: Körfez ülkelerinde gayrimenkul pazarlayan tek yetkili acente bakiye komisyon ve portföy tazminatı istemiş, karşı taraf pazarlama giderleri için birleşen dava açmıştır. BAM komisyonu kısmen kabul etmiş, portföyü ve birleşen gider talebini reddetmiştir. Yargıtay, acentelikte süreklilik ve tekel, haksız fesih, oluşturulan portföy ve fesih sonrası 27 milyon USD’yi aşan satışları birlikte değerlendirerek denkleştirme koşullarının oluştuğunu kabul etmiş, ret kararını bozmuştur. Ayrıca reddedilen taleplerin vekâlet ve gider hesabında dava tarihindeki kur esas alınmalıdır. Birleşen masraf davasının reddi onanmış; komisyona ilişkin diğer itirazlar reddedilmiştir. Portföy tazminatının miktarı henüz kesinleştirilmemiştir.
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
Münhasır Satış Hakkı Bulunmayan Yayın Bayiliğinde Portföy Tazminatının Reddi
- Esas
- 2021/6506 E.
- Karar
- 2023/1789 K.
Editoryal özet: Yayın satıcısı yaklaşık yirmi yıllık ilişkinin ve yatırımlarının sonraki sezon da sözleşme yapılacağı güveni verdiğini ileri sürerek portföy ve zarar tazminatı istemiştir. Alt mahkemeler, son sözleşmenin belirli süreli olduğunu ve üreticinin bölgede başka satıcı görevlendirmesine veya kendisinin satışına izin verdiğini değerlendirmiştir. Münhasır ve sürekli tek satıcılık koşulları oluşmadığı gerekçesiyle talep reddedilmiştir. Yargıtay bu sonucu onamıştır. Uzun ilişki veya yatırım iddiası tek başına tekel hakkını kanıtlamış sayılmamıştır.
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
Bayiliğin karşı tarafın muvafakatiyle sona ermesinin denkleştirmeyi tek başına dışlamaması
- Esas
- 2021/3240 E.
- Karar
- 2022/7221 K.
Editoryal özet: Bayinin imzalı sona erdirme yazısına dayanılarak sözleşme zararı, kâr kaybı ve denkleştirme talepleri reddedilmiştir. 11. Hukuk Dairesi çoğunluğu ilk iki talebin reddini korumuş; muvafakat başlığı, yazışmalar ve ilişkinin kısa süre devamını birlikte değerlendirerek tek taraflı haksız fesih sayılamayacağı veTTK 122 koşullarının ayrıca incelenmesi gerektiğinden denkleştirme reddini bozmuştur. Müşteri kazandırma ve devam eden yarar henüz kesin tutara çevrilmemiştir. Karşı oy baskı ve karşı tarafın haklı fesih davranışı kanıtlanmadığından tüm retlerin onanmasını savunmuştur. Her karşılıklı sona erme otomatik portföy bedeli doğurmaz; kanuni koşullar yeniden araştırılacaktır.
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
Sigorta Acentesinde Haksız Fesih ve Denkleştirmenin Özel İspat Koşulları
- Esas
- 2021/5374 E.
- Karar
- 2022/7179 K.
Editoryal özet: Sigorta acentesi, üretim ve portföy gerekçesiyle fesih sonrası denkleştirme ve maddi tazminat istemiştir. Mahkeme feshi haklı ve müşteri menfaatinin ispatını yetersiz sayarak davayı reddetmiştir. Yargıtay, üretim ortalaması gerçekleştiği ve portföyün kaza sigortasına yoğunlaşması sözleşmede haklı fesih nedeni sayılmadığı için feshi haksız bulmuştur. Sigorta acentesinin özel denkleştirme rejiminde ücret kaybı koşulunun bulunmadığını açıklamıştır. Yeni veya genişletilmiş müşteri çevresinden önemli menfaati acente; hakkaniyetsizliği ve indirim nedenini müvekkil ispatlamalıdır. Bu çerçevede eksik inceleme nedeniyle ret kararı bozulmuştur.
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
Denkleştirmede Bir Yıllık Süre ve Başka Şirketten Alımın İlişkiyi Sürdürmemesi
- Esas
- 2020/4812 E.
- Karar
- 2021/4970 K.
Editoryal özet: Satıcı, marka için müşteri çevresi oluşturduğunu ve hedeflerin değiştirilmesiyle zarara uğradığını ileri sürmüştür. İstinaf mahkemesi önceki doğrudan ticari ilişkinin sona erdiğini, sonradan farklı tüzel kişiden yapılan alımların aynı ilişkiyi sürdürmediğini ve bir yıllık istem süresinin geçtiğini kabul etmiştir. Ortak adres ve yetkililerin aynı olmasını şirketleri özdeş saymaya yeterli görmemiştir. Yeni döneme ilişkin yetkili satıcı belgesinin yetkili temsilci imzası taşımaması da değerlendirilmiştir. Manevi zarar koşulları da oluşmadığından ret sonucu Yargıtayca onanmıştır.
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
Süresinde sona eren distribütörlükte sonraki mutabakat ve ibra ile portföy süresi nedeniyle taleplerin reddi
- Esas
- 2020/2621 E.
- Karar
- 2021/2021 K.
Editoryal özet: Bir yıllık distribütörlük yenilenmeyince bayi stok, yatırım, fesih zararı ve portföy bedeli istemiştir. Taraflar sonrasında geniş kapsamlı mutabakat ve ibra imzalamıştır. Alt dereceler sürenin sonunda sona ermeyi haksız erken fesih saymamış; ibra kapsamını ve portföy isteminin süresinde olmamasını esas alarak reddetmiştir. 11. Hukuk Dairesi sonucu onamıştır. İlişki sona ermeden denkleştirmeden vazgeçmeyle sonradan yapılan ibra aynı değildir. Her yenilenmeme veya her ibra otomatik ret doğurmaz; somut metin, zamanlama ve talep süresi belirleyicidir. Kararda tam dava tarihi verilmediğinden yeni bağımsız süre hesabı kurulmamıştır.
Karar kartlarında editoryal özetler, resmî yayının özetleri veya “Resmî metinden aktarım” olarak belirtilen kaynak bölümleri yer alır. Her kararın tam metni ve resmî kaynak bağlantısı kendi sayfasında bulunur.
