HUKUKİ ARAŞTIRMA

İçtihat Arşivi

Yargıtay ve diğer mahkemelerin kararlarını daire, tarih veya karar numarasıyla arayın. Resmî kaynağa doğrudan ulaşın.

4.150 karar5 mahkeme türü28 hukuk alanı

10 karar

En yeni karar önce
Ticaret ve Şirketler Hukuku

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi

Uzun tek satıcılıkta hafif eksiklerin denkleştirmeyi dışlamaması ve ihtar süresi sonrası faiz düzeltmesi

Esas
2025/7208 E.
Karar
2026/4136 K.

Editoryal özet: Yaklaşık kırk yıllık tek satıcılık ilişkisi yenilenmeyince denkleştirme ve geç iade edilen teminat mektubu komisyonu istenmiştir. 11. Hukuk Dairesi saptanan bazı eksiklerin ilişkiyi çekilmez kılacak ağırlıkta olmadığını ve tazminatı dışlamadığını kabul etmiştir. Eski 2015 davasında ihtardaki afaki tutar objektif hesabın kesinliğini göstermediğinden belirsiz alacak kabulü korunmuştur. Yüzde 50 hakkaniyet indirimi ve komisyon kabulü onanmış, hükümde yanlış kalan portföy faiz başlangıcı ihtarın tebliği ve verilen süre sonrasına düzeltilmiştir. Her belirli süreli bayilik otomatik tazminat veya her miktarlı ihtar belirsiz dava hakkı doğurmaz; somut ilişki ve hesap esastır.

Kararın sonucuDenkleştirme/komisyon ve diğer itirazların reddi; portföy faiz başlangıcının 10.11.2015 olarak düzeltilmesiyle oybirliğiyle düzelterek onama
Ticaret ve Şirketler Hukuku

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi

Tekel Hakkı Vermeyen Su Bayiliğinde Denkleştirme İsteminin Reddi

Esas
2025/6388 E.
Karar
2026/3256 K.

Editoryal özet: Ana su bayisi, üreticinin sözleşmeyi sona erdirmesi üzerine müşteri portföyü için denkleştirme istemiştir. İlk derece mahkemesi bayilik niteliğine dayanarak talebi reddetmiştir. Bölge adliye mahkemesi ise sözleşme hükümlerini incelemiş; üreticinin bölgeyi bayinin onayını almadan tali bayiliklere ayırabildiğini ve davacıya tekel hakkı tanınmadığını belirlemiştir. Acentelik dışındaki ilişki için TTK m.122/5 koşulunun oluşmadığı gerekçesiyle istinafı reddetmiştir. Yargıtay bu kararı onamıştır. Sonuç, her bayilikte denkleştirmenin yasak olmasına veya üreticinin ileri sürdüğü bütün fesih nedenlerinin haklı bulunmasına dayanmamaktadır.

Kararın sonucuTekel hakkı bulunmayan somut bayilikte denkleştirme talebinin reddine ilişkin BAM kararının oybirliğiyle onanması.
Ticaret ve Şirketler Hukuku

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi

Münhasırlık ve haklı feshi kanıtlayamayan distribütörün denkleştirme istemi ve bir yıllık süre

Esas
2024/3529 E.
Karar
2025/2144 K.

Editoryal özet: Yabancı üreticinin fatura alacağıyla Türk distribütörün denkleştirme ve zarar istemleri birlikte görülmüştür. Türkiye’de birçok alıcıya satış yapılması karşısında münhasırlık, distribütörün devreden çıkarılması ve kendi feshinin haklılığı kanıtlanmamıştır. Fesihten bir yıldan sonra açılan birleşen davada denkleştirme de reddedilmiştir. Ayrı mal bedeli alacağı ise davalının aleyhe ticari kayıtlarıyla kısmen kabul edilmiş; hükümler onanmıştır. Kendi feshedenin haklı neden koşulu bütün sona erme biçimlerine taşınmamalıdır. Bir yıllık süre hakkın ileri sürülmesine ilişkindir; karar her durumda yalnız dava açılarak sürenin korunabileceği genel kuralını kurmaz.

Kararın sonucuAsıl fatura alacağında kısmi kabul ve birleşen denkleştirme/zarar taleplerinde ret hükmünün oybirliğiyle onanması
Ticaret ve Şirketler Hukuku

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi

Tek Yetkili Gayrimenkul Acentesinin Portföy Tazminatı Koşulları ve Döviz Seçiminin Gider Hesabına Etkisi

Esas
2022/2660 E.
Karar
2023/5199 K.

Editoryal özet: Körfez ülkelerinde gayrimenkul pazarlayan tek yetkili acente bakiye komisyon ve portföy tazminatı istemiş, karşı taraf pazarlama giderleri için birleşen dava açmıştır. BAM komisyonu kısmen kabul etmiş, portföyü ve birleşen gider talebini reddetmiştir. Yargıtay, acentelikte süreklilik ve tekel, haksız fesih, oluşturulan portföy ve fesih sonrası 27 milyon USD’yi aşan satışları birlikte değerlendirerek denkleştirme koşullarının oluştuğunu kabul etmiş, ret kararını bozmuştur. Ayrıca reddedilen taleplerin vekâlet ve gider hesabında dava tarihindeki kur esas alınmalıdır. Birleşen masraf davasının reddi onanmış; komisyona ilişkin diğer itirazlar reddedilmiştir. Portföy tazminatının miktarı henüz kesinleştirilmemiştir.

Kararın sonucuAsıl davada portföy tazminatının reddi ve kur esaslı vekâlet/yargılama gideri hesabı bozuldu; diğer itirazlar reddedildi. Birleşen pazarlama gideri davasının reddi onandı.
Ticaret ve Şirketler Hukuku

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi

Münhasır Satış Hakkı Bulunmayan Yayın Bayiliğinde Portföy Tazminatının Reddi

Esas
2021/6506 E.
Karar
2023/1789 K.

Editoryal özet: Yayın satıcısı yaklaşık yirmi yıllık ilişkinin ve yatırımlarının sonraki sezon da sözleşme yapılacağı güveni verdiğini ileri sürerek portföy ve zarar tazminatı istemiştir. Alt mahkemeler, son sözleşmenin belirli süreli olduğunu ve üreticinin bölgede başka satıcı görevlendirmesine veya kendisinin satışına izin verdiğini değerlendirmiştir. Münhasır ve sürekli tek satıcılık koşulları oluşmadığı gerekçesiyle talep reddedilmiştir. Yargıtay bu sonucu onamıştır. Uzun ilişki veya yatırım iddiası tek başına tekel hakkını kanıtlamış sayılmamıştır.

Kararın sonucuPortföy ve diğer tazminat taleplerinin reddini koruyan istinaf kararının onanması.
Ticaret ve Şirketler Hukuku

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi

Bayiliğin karşı tarafın muvafakatiyle sona ermesinin denkleştirmeyi tek başına dışlamaması

Esas
2021/3240 E.
Karar
2022/7221 K.

Editoryal özet: Bayinin imzalı sona erdirme yazısına dayanılarak sözleşme zararı, kâr kaybı ve denkleştirme talepleri reddedilmiştir. 11. Hukuk Dairesi çoğunluğu ilk iki talebin reddini korumuş; muvafakat başlığı, yazışmalar ve ilişkinin kısa süre devamını birlikte değerlendirerek tek taraflı haksız fesih sayılamayacağı veTTK 122 koşullarının ayrıca incelenmesi gerektiğinden denkleştirme reddini bozmuştur. Müşteri kazandırma ve devam eden yarar henüz kesin tutara çevrilmemiştir. Karşı oy baskı ve karşı tarafın haklı fesih davranışı kanıtlanmadığından tüm retlerin onanmasını savunmuştur. Her karşılıklı sona erme otomatik portföy bedeli doğurmaz; kanuni koşullar yeniden araştırılacaktır.

Kararın sonucuDiğer itirazların reddi; denkleştirme isteminin aynı nedenle reddi hatasından BAM kararının oyçokluğuyla bozularak kaldırılması
Ticaret ve Şirketler Hukuku

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi

Sigorta Acentesinde Haksız Fesih ve Denkleştirmenin Özel İspat Koşulları

Esas
2021/5374 E.
Karar
2022/7179 K.

Editoryal özet: Sigorta acentesi, üretim ve portföy gerekçesiyle fesih sonrası denkleştirme ve maddi tazminat istemiştir. Mahkeme feshi haklı ve müşteri menfaatinin ispatını yetersiz sayarak davayı reddetmiştir. Yargıtay, üretim ortalaması gerçekleştiği ve portföyün kaza sigortasına yoğunlaşması sözleşmede haklı fesih nedeni sayılmadığı için feshi haksız bulmuştur. Sigorta acentesinin özel denkleştirme rejiminde ücret kaybı koşulunun bulunmadığını açıklamıştır. Yeni veya genişletilmiş müşteri çevresinden önemli menfaati acente; hakkaniyetsizliği ve indirim nedenini müvekkil ispatlamalıdır. Bu çerçevede eksik inceleme nedeniyle ret kararı bozulmuştur.

Kararın sonucuFeshin haksızlığı ve sigorta acentesine özgü denkleştirme/ispat rejimi değerlendirilmek üzere ret kararı davacı yararına oybirliğiyle bozuldu.
Ticaret ve Şirketler Hukuku

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi

Denkleştirmede Bir Yıllık Süre ve Başka Şirketten Alımın İlişkiyi Sürdürmemesi

Esas
2020/4812 E.
Karar
2021/4970 K.

Editoryal özet: Satıcı, marka için müşteri çevresi oluşturduğunu ve hedeflerin değiştirilmesiyle zarara uğradığını ileri sürmüştür. İstinaf mahkemesi önceki doğrudan ticari ilişkinin sona erdiğini, sonradan farklı tüzel kişiden yapılan alımların aynı ilişkiyi sürdürmediğini ve bir yıllık istem süresinin geçtiğini kabul etmiştir. Ortak adres ve yetkililerin aynı olmasını şirketleri özdeş saymaya yeterli görmemiştir. Yeni döneme ilişkin yetkili satıcı belgesinin yetkili temsilci imzası taşımaması da değerlendirilmiştir. Manevi zarar koşulları da oluşmadığından ret sonucu Yargıtayca onanmıştır.

Kararın sonucuDenkleştirme ve manevi tazminat taleplerinin reddine ilişkin istinaf kararının onanması.
Ticaret ve Şirketler Hukuku

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi

Süresinde sona eren distribütörlükte sonraki mutabakat ve ibra ile portföy süresi nedeniyle taleplerin reddi

Esas
2020/2621 E.
Karar
2021/2021 K.

Editoryal özet: Bir yıllık distribütörlük yenilenmeyince bayi stok, yatırım, fesih zararı ve portföy bedeli istemiştir. Taraflar sonrasında geniş kapsamlı mutabakat ve ibra imzalamıştır. Alt dereceler sürenin sonunda sona ermeyi haksız erken fesih saymamış; ibra kapsamını ve portföy isteminin süresinde olmamasını esas alarak reddetmiştir. 11. Hukuk Dairesi sonucu onamıştır. İlişki sona ermeden denkleştirmeden vazgeçmeyle sonradan yapılan ibra aynı değildir. Her yenilenmeme veya her ibra otomatik ret doğurmaz; somut metin, zamanlama ve talep süresi belirleyicidir. Kararda tam dava tarihi verilmediğinden yeni bağımsız süre hesabı kurulmamıştır.

Kararın sonucuDistribütörlük tazminat ve portföy taleplerinin reddinin oybirliğiyle onanması
Ticaret ve Şirketler Hukuku

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi

Acentenin zarar etmiş olmasının tek başına denkleştirmeyi engellememesi

Esas
2015/13003 E.
Karar
2017/1215 K.

Editoryal özet: Uzun süreli bakım hizmeti sözleşmesi yenilenmeyen şirket portföy, sözleşmesel zarar ve kar kaybı istemiştir. Mahkeme son beş yıl zararla kapandığı için portföy talebini reddetmiştir. Daire bu gerekçeyi yeterli görmemiş; sözleşmenin sona ermesinde kusuru bulunmayan acentenin isteminin TTK 122 koşulları ve son beş yıllık komisyon/diğer ödeme ortalaması üst sınırıyla değerlendirilmesini istemiştir. Diğer taleplerde ret korunmuş, denkleştirme yönünden bozma verilmiştir. Üst sınır otomatik ödenecek miktar değildir; kanuni koşulların tamamı ve hakkaniyet ayrıca değerlendirilmelidir.

Kararın sonucuDenkleştirme ret gerekçesi nedeniyle oybirliğiyle bozma; diğer temyiz itirazlarının reddi

Karar kartlarında editoryal özetler, resmî yayının özetleri veya “Resmî metinden aktarım” olarak belirtilen kaynak bölümleri yer alır. Her kararın tam metni ve resmî kaynak bağlantısı kendi sayfasında bulunur.