Kapsam
Kooperatif Ortaklığından Çıkarılma Kararının İptali yönünden hakkın doğumu, sınırları, taraf sıfatı, görevli mahkeme, varsa zorunlu ön başvuru, süre, ispat yükü, deliller, talep sonucu, feriler ve kanun yolu birlikte ele alınır. Kooperatif ortağı ancak ana sözleşmede açıkça gösterilen çıkarma sebebine, yetkili organ kararına ve savunma güvencelerine dayanılarak ortaklıktan çıkarılabilir; karar gerekçeli olmalı ve kanuni itiraz yolu bildirilmelidir. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.
Bu çalışma, kooperatif ortaklığından çıkarılma kararının iptali konusunda 6 Eylül 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.
Taraf Sıfatı, İşlem ve Hukukî Sonuç
İncelemenin ilk ölçütü “kooperatif ortağı ancak ana sözleşmede açıkça gösterilen çıkarma sebebine, yetkili organ kararına ve savunma güvencelerine dayanılarak ortaklıktan çıkarılabilir; karar gerekçeli olmalı ve kanuni itiraz yolu bildirilmelidir” kuralıdır. Her usul eksikliği kararı yok hükmünde kılmaz; eksikliğin yetki, sebep, savunma ve sonuca etkisi ile ortağın yükümlülük ihlalinin ağırlığı somutlaştırılmalıdır. Ayrıca “ana sözleşme, ortaklık başvuru ve pay kayıtları, ihtarlar, yönetim veya genel kurul kararı, çağrı-savunma belgeleri, tebliğ mazbatası, borç ve ödeme dökümü hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.
Kooperatif Ortaklığından Çıkarılma Kararının İptali bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.
Resmî Mevzuat Haritası
1163 Sayılı Kooperatifler Kanunu: m.16-17 ve 53
Kooperatif ortaklığından çıkarılma kararının iptali kapsamında m.16-17 ve 53 hükümleri çıkarma, itiraz ve karar denetimi bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Ticaret Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.
6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu: m.1 ve 18
Kooperatif ortaklığından çıkarılma kararının iptali kapsamında m.1 ve 18 hükümleri ticari hükümler ve özen bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.106, 190 ve 199
Kooperatif ortaklığından çıkarılma kararının iptali kapsamında m.106, 190 ve 199 hükümleri tespit, ispat ve belge bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Kooperatifler Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.
Somut Olayda Uygulanacak Kurallar
Kooperatif Ortağı Ancak Ana Sözleşmede Açıkça Gösterilen Çıkarma Sebebine, Yetkili Organ Kararına ve Savunma Güvencelerine Dayanılarak Ortaklıktan Çıkarılabilir; Karar Gerekçeli Olmalı ve Kanuni İtiraz Yolu Bildirilmelidir.
Yargıtay kooperatif ortaklığından kararının iptali resmî kayıtları yönünden kooperatif ortağı ancak ana sözleşmede açıkça gösterilen çıkarma sebebine, yetkili organ kararına ve savunma güvencelerine dayanılarak ortaklıktan çıkarılabilir; karar gerekçeli olmalı ve kanuni itiraz yolu bildirilmelidir. Bu ölçüt özellikle ana sözleşme, ortaklık başvuru ve pay kayıtları, ihtarlar, yönetim veya genel kurul kararı, çağrı-savunma belgeleri, tebliğ mazbatası, borç ve ödeme dökümü üzerinden sınanır. Çıkarma sebebini ana sözleşmedeki bentle eşleştirip kararı veren organı, savunma imkanını ve tebliğ tarihini doğrulamak tamamlanmadan sonuca gidilmesi, aidat borcunu her durumda otomatik çıkarma sebebi saymak veya tebliğ tarihini belirlemeden süre hesabı yapmak ihtimalini güçlendirebilir.
Her Usul Eksikliği Kararı Yok Hükmünde Kılmaz; Eksikliğin Yetki, Sebep, Savunma ve Sonuca Etkisi ile Ortağın Yükümlülük İhlalinin Ağırlığı Somutlaştırılmalıdır.
Bu kuralın olayda karşılık bulması için somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Yargıtay kooperatif ortaklığından kararının iptali emsal taraması yönünden her usul eksikliği kararı yok hükmünde kılmaz; eksikliğin yetki, sebep, savunma ve sonuca etkisi ile ortağın yükümlülük ihlalinin ağırlığı somutlaştırılmalıdır” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.
Ana Sözleşme, Ortaklık Başvuru ve Pay Kayıtları, İhtarlar, Yönetim veya Genel Kurul Kararı, Çağrı-Savunma Belgeleri, Tebliğ Mazbatası, Borç ve Ödeme Dökümü Hukuki Sonuca Bağlanmadan Önce Kaynağı, Tarihi, Kapsamı ve Karşı Kayıtlarla Uyumu Bakımından Doğrulanmalıdır.
“Resmî Gazete kooperatif ortaklığından kararının iptali yürürlük denetimi yönünden ana sözleşme, ortaklık başvuru ve pay kayıtları, ihtarlar, yönetim veya genel kurul kararı, çağrı-savunma belgeleri, tebliğ mazbatası, borç ve ödeme dökümü hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak savunması da ayrıca incelenmelidir.
Belge, Kayıt ve İspat Yükü
Ana Sözleşme, Ortaklık Başvuru ve Pay Kayıtları, İhtarlar, Yönetim veya Genel Kurul Kararı, Çağrı-Savunma Belgeleri, Tebliğ Mazbatası, Borç ve Ödeme Dökümü.
“Yargıtay kooperatif ortaklığından kararının iptali resmî kayıtları yönünden ana sözleşme, ortaklık başvuru ve pay kayıtları, ihtarlar, yönetim veya genel kurul kararı, çağrı-savunma belgeleri, tebliğ mazbatası, borç ve ödeme dökümü” kaydı, “Kooperatif ortağı ancak ana sözleşmede açıkça gösterilen çıkarma sebebine, yetkili organ kararına ve savunma güvencelerine dayanılarak ortaklıktan çıkarılabilir; karar gerekçeli olmalı ve kanuni itiraz yolu bildirilmelidir” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.
Somut Uyuşmazlığa Dayanak Sözleşme, Karar, Bildirim veya Sicil Kaydının Tam Metni, Ekleri ve Değişiklik Geçmişi.
Bu delil öncelikle “her usul eksikliği kararı yok hükmünde kılmaz; eksikliğin yetki, sebep, savunma ve sonuca etkisi ile ortağın yükümlülük ihlalinin ağırlığı somutlaştırılmalıdır” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay kooperatif ortaklığından kararının iptali emsal taraması yönünden somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.
Tebliğ, Başvuru, Teslim, Ödeme ve Elektronik Gönderim Tarihlerini Gösteren Resmî Kayıtlar.
“Resmî Gazete kooperatif ortaklığından kararının iptali yürürlük denetimi yönünden tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.
Taraf Sıfatını, Temsil Yetkisini ve Somut Hukuki İlişkiyi Gösteren Konuya Özgü Resmî Kayıtlar.
“Yargıtay kooperatif ortaklığından kararının iptali resmî kayıtları yönünden taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar” kaydı, “Kooperatif ortağı ancak ana sözleşmede açıkça gösterilen çıkarma sebebine, yetkili organ kararına ve savunma güvencelerine dayanılarak ortaklıktan çıkarılabilir; karar gerekçeli olmalı ve kanuni itiraz yolu bildirilmelidir” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.
Dava Şartları ve Usul Adımları
Çıkarma Sebebini Ana Sözleşmedeki Bentle Eşleştirip Kararı Veren Organı, Savunma İmkanını ve Tebliğ Tarihini Doğrulamak.
“Yargıtay kooperatif ortaklığından kararının iptali resmî kayıtları yönünden çıkarma sebebini ana sözleşmedeki bentle eşleştirip kararı veren organı, savunma imkanını ve tebliğ tarihini doğrulamak” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Ana sözleşme, ortaklık başvuru ve pay kayıtları, ihtarlar, yönetim veya genel kurul kararı, çağrı-savunma belgeleri, tebliğ mazbatası, borç ve ödeme dökümü dosyaya alınmalı ve çıkarma kararının iptali, ortaklık sıfatının ve buna bağlı kayıtların devam ettiğinin tespiti talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.
Görev, Yetki, Taraf Sıfatı, Harç ve Yalnız Kanunun Açıkça Aradığı Hâllerde Dava Şartı veya Zorunlu Ön Başvurunun Ayrı Ayrı Doğrulanması.
Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay kooperatif ortaklığından kararının iptali emsal taraması yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.
Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.
“Resmî Gazete kooperatif ortaklığından kararının iptali yürürlük denetimi yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.
Somut Tehlike Varsa Geçici Hukuki Koruma İhtiyacının Yaklaşık İspat, Ölçülülük, Teminat ve Karşı Tarafın Dinlenilmesi Yönlerinden Değerlendirilmesi.
“Yargıtay kooperatif ortaklığından kararının iptali resmî kayıtları yönünden somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar dosyaya alınmalı ve çıkarma kararının iptali, ortaklık sıfatının ve buna bağlı kayıtların devam ettiğinin tespiti talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.
Başvuru Takvimi ve Süre Riskleri
Çıkarma Kararına Karşı Ana Sözleşme ve 1163 Sayılı Kanundaki Kısa İtiraz veya Dava Süresi Kararın Usulüne Uygun Tebliğinden İtibaren Hesaplanmalıdır.
Yargıtay kooperatif ortaklığından kararının iptali resmî kayıtları yönünden çıkarma kararına karşı ana sözleşme ve 1163 sayılı Kanundaki kısa itiraz veya dava süresi kararın usulüne uygun tebliğinden itibaren hesaplanmalıdır. Başlangıç anı varsayımla değil tebligat, öğrenme, ödeme veya işlem kaydıyla belirlenir; sürenin hukukî niteliği ayrıca gösterilir.
Tebliğ, Öğrenme, İlan, Ödeme ve Elektronik Erişim Tarihlerinden Hangisinin Süreyi Başlattığı İlgili Özel Hükümle Eşleştirilmeli; Hak Düşürücü Süre, Zamanaşımı ve Kanun Yolu Süresi Birbirine Karıştırılmamalıdır.
“Yargıtay kooperatif ortaklığından kararının iptali emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır” takvim kuralında önce süreyi başlatan belge tespit edilmelidir. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması yapılırken zamanaşımı, hak düşürücü süre ve usul süresi birbirine karıştırılmamalıdır.
İstenebilecek Hukukî Koruma
Çıkarma Kararının İptali, Ortaklık Sıfatının ve Buna Bağlı Kayıtların Devam Ettiğinin Tespiti.
“Yargıtay kooperatif ortaklığından kararının iptali resmî kayıtları yönünden çıkarma kararının iptali, ortaklık sıfatının ve buna bağlı kayıtların devam ettiğinin tespiti” talebi, “Kooperatif ortağı ancak ana sözleşmede açıkça gösterilen çıkarma sebebine, yetkili organ kararına ve savunma güvencelerine dayanılarak ortaklıktan çıkarılabilir; karar gerekçeli olmalı ve kanuni itiraz yolu bildirilmelidir” koşuluyla ve ana sözleşme, ortaklık başvuru ve pay kayıtları, ihtarlar, yönetim veya genel kurul kararı, çağrı-savunma belgeleri, tebliğ mazbatası, borç ve ödeme dökümü deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.
Somut Uyuşmazlık Bakımından Somut Tehlikeyle Sınırlı ve İnfazı Mümkün Geçici Hukuki Koruma.
Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Yargıtay kooperatif ortaklığından kararının iptali emsal taraması yönünden somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi, temel ölçüt ise “her usul eksikliği kararı yok hükmünde kılmaz; eksikliğin yetki, sebep, savunma ve sonuca etkisi ile ortağın yükümlülük ihlalinin ağırlığı somutlaştırılmalıdır” olacaktır.
Asıl Talebe Bağlı Faiz, Tazminat, Gider veya Diğer Ferilerin Her Biri İçin Ayrı Hukuki Dayanak ve Başlangıç Tarihi.
“Resmî Gazete kooperatif ortaklığından kararının iptali yürürlük denetimi yönünden asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.
Resmî Karar ve Kurum Uygulaması
Yargıtay — Kooperatif Ortaklığından Kararının İptali Resmî Kayıtları
Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “kooperatif ortaklığından kararının iptali resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık bakımından kooperatif ortağı ancak ana sözleşmede açıkça gösterilen çıkarma sebebine, yetkili organ kararına ve savunma güvencelerine dayanılarak ortaklıktan çıkarılabilir; karar gerekçeli olmalı ve kanuni itiraz yolu bildirilmelidir. yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.
Yargıtay — Kooperatif Ortaklığından Kararının İptali Emsal Taraması
Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “kooperatif ortaklığından kararının iptali emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; her usul eksikliği kararı yok hükmünde kılmaz; eksikliğin yetki, sebep, savunma ve sonuca etkisi ile ortağın yükümlülük ihlalinin ağırlığı somutlaştırılmalıdır. savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.
Resmî Gazete — Kooperatif Ortaklığından Kararının İptali Yürürlük Denetimi
Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “kooperatif ortaklığından kararının iptali yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.
İtirazlar, İstisnalar ve Uygulama Hataları
Aidat Borcunu Her Durumda Otomatik Çıkarma Sebebi Saymak veya Tebliğ Tarihini Belirlemeden Süre Hesabı Yapmak.
“Yargıtay kooperatif ortaklığından kararının iptali resmî kayıtları yönünden aidat borcunu her durumda otomatik çıkarma sebebi saymak veya tebliğ tarihini belirlemeden süre hesabı yapmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Çıkarma sebebini ana sözleşmedeki bentle eşleştirip kararı veren organı, savunma imkanını ve tebliğ tarihini doğrulamak aşamasında ana sözleşme, ortaklık başvuru ve pay kayıtları, ihtarlar, yönetim veya genel kurul kararı, çağrı-savunma belgeleri, tebliğ mazbatası, borç ve ödeme dökümü kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.
Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.
Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Yargıtay kooperatif ortaklığından kararının iptali emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak”. Bu savunmaya verilecek cevap, somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi delili ve “Her usul eksikliği kararı yok hükmünde kılmaz; eksikliğin yetki, sebep, savunma ve sonuca etkisi ile ortağın yükümlülük ihlalinin ağırlığı somutlaştırılmalıdır” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.
Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.
“Resmî Gazete kooperatif ortaklığından kararının iptali yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak” riski gerçekleşirse asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.
Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi
- ana sözleşme, ortaklık başvuru ve pay kayıtları, ihtarlar, yönetim veya genel kurul kararı, çağrı-savunma belgeleri, tebliğ mazbatası, borç ve ödeme dökümü
- Kooperatif Ortaklığından Çıkarılma Kararının İptali uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi
- tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar
- taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar
- çıkarma sebebini ana sözleşmedeki bentle eşleştirip kararı veren organı, savunma imkanını ve tebliğ tarihini doğrulamak
- görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
- çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması
- somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi
- Süre çizelgesinde Çıkarma kararına karşı ana sözleşme ve 1163 sayılı Kanundaki kısa itiraz veya dava süresi kararın usulüne uygun tebliğinden itibaren hesaplanmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.
Sık Sorulan Uygulama Soruları
Kooperatif Ortaklığından Çıkarılma Kararının İptali Bakımından İlk Usul Adımı Neden Önemlidir?
Çıkarma sebebini ana sözleşmedeki bentle eşleştirip kararı veren organı, savunma imkanını ve tebliğ tarihini doğrulamak; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması; somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.
Kooperatif Ortaklığından Çıkarılma Kararının İptali Bakımından Tebliğ ve Öğrenme Kayıtları Nasıl Tutulmalıdır?
Çıkarma kararına karşı ana sözleşme ve 1163 sayılı Kanundaki kısa itiraz veya dava süresi kararın usulüne uygun tebliğinden itibaren hesaplanmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.
Çıkarma Kararının İptali, Ortaklık Sıfatının ve Buna Bağlı Kayıtların Devam Ettiğinin Tespiti Hangi Delillere Dayanmalıdır?
Çıkarma kararının iptali, ortaklık sıfatının ve buna bağlı kayıtların devam ettiğinin tespiti, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.
Sonuç
Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Kooperatif Ortaklığından Çıkarılma Kararının İptali konusunda ilk hukuki adım nedir; hangi kayıtlar korunmalı ve hangi savunma veya kabul edilebilirlik engeli önceden değerlendirilmelidir” sorusu, 1163 Sayılı Kooperatifler Kanunu, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Kooperatif ortağı ancak ana sözleşmede açıkça gösterilen çıkarma sebebine, yetkili organ kararına ve savunma güvencelerine dayanılarak ortaklıktan çıkarılabilir; karar gerekçeli olmalı ve kanuni itiraz yolu bildirilmelidir.
Dosyanın ilk önceliği çıkarma sebebini ana sözleşmedeki bentle eşleştirip kararı veren organı, savunma imkanını ve tebliğ tarihini doğrulamak, delil omurgası ise ana sözleşme, ortaklık başvuru ve pay kayıtları, ihtarlar, yönetim veya genel kurul kararı, çağrı-savunma belgeleri, tebliğ mazbatası, borç ve ödeme dökümü ile Kooperatif Ortaklığından Çıkarılma Kararının İptali uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Çıkarma kararına karşı ana sözleşme ve 1163 sayılı Kanundaki kısa itiraz veya dava süresi kararın usulüne uygun tebliğinden itibaren hesaplanmalıdır. Çıkarma kararının iptali, ortaklık sıfatının ve buna bağlı kayıtların devam ettiğinin tespiti talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; aidat borcunu her durumda otomatik çıkarma sebebi saymak veya tebliğ tarihini belirlemeden süre hesabı yapmak riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.
Kaynakça ve Karar Doğrulaması
- Yargıtay — kooperatif ortaklığından kararının iptali resmî kayıtları — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık bakımından kooperatif ortağı ancak ana sözleşmede açıkça gösterilen çıkarma sebebine, yetkili organ kararına ve savunma güvencelerine dayanılarak ortaklıktan çıkarılabilir; karar gerekçeli olmalı ve kanuni itiraz yolu bildirilmelidir. yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.
- Yargıtay — kooperatif ortaklığından kararının iptali emsal taraması — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; her usul eksikliği kararı yok hükmünde kılmaz; eksikliğin yetki, sebep, savunma ve sonuca etkisi ile ortağın yükümlülük ihlalinin ağırlığı somutlaştırılmalıdır. savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.
- Resmî Gazete — kooperatif ortaklığından kararının iptali yürürlük denetimi — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.
- 1163 Sayılı Kooperatifler Kanunu — m.16-17 ve 53
- 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu — m.1 ve 18
- 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — m.106, 190 ve 199
- Yargıtay Karar Arama
- Yargıtay İçtihat Merkezi Hakkında Resmî Duyuru

Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay bakımından hukuki görüş veya taahhüt niteliğinde değildir.
