Evlilik Nedeniyle Fesih ve Kıdem Tazminatı

Kapsam

Resmi evlenme tarihi, bir yıllık süre, yazılı bildirim, belge sunumu, kıdem koşulu, giydirilmiş ücret, ihbar tazminatı, yıllık izin, yeniden çalışma ve ispat ele alınır. 1475 sayılı Kanunun yürürlükteki 14. maddesi, kadın işçiye evlilik tarihinden itibaren bir yıl içinde evlilik sebebiyle kendi feshi halinde en az bir yıllık kıdeme bağlı tazminat hakkı tanır. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, evlilik nedeniyle fesih ve kıdem tazminatı konusunda 31 Ağustos 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Uyuşmazlığın Hukukî Niteliği

İncelemenin ilk ölçütü “1475 sayılı kanunun yürürlükteki 14. maddesi, kadın işçiye evlilik tarihinden itibaren bir yıl içinde evlilik sebebiyle kendi feshi halinde en az bir yıllık kıdeme bağlı tazminat hakkı tanır” kuralıdır. Fesih iradesi ile evlilik sebebi açıkça işverene ulaştırılmalı ve resmi evlilik belgesi sunulmalıdır; hak, nikah tarihinden itibaren bir yıllık sürede kullanılabilir. Ayrıca “bu fesih kıdem tazminatı doğurabilse de işverenin ihbar tazminatı ödeme borcu doğurmaz; diğer işçilik alacakları kendi koşullarına göre ayrıca hesaplanır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Evlilik Nedeniyle Fesih ve Kıdem Tazminatı bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

1475 Sayılı İş Kanunu: m.14/1

Doğrulanmış Kanun Alıntısı

“kadının evlendiği tarihten itibaren bir yıl içerisinde kendi arzusu ile sona erdirmesi” — Alıntının yeri: 1475 sayılı İş Kanunu m.14/1, evlilik bendi

Bu alıntı, TBMM, 1475 sayılı İş Kanunu kabul metni, m.14/1 üzerinden 31.08.2026 tarihinde doğrulanmıştır.

Evlilik nedeniyle fesih ve kıdem tazminatı kapsamında m.14/1 hükümleri evlilik nedeniyle kıdem tazminatı bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve İş Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

4857 Sayılı İş Kanunu: m.17, 32, 59

Evlilik nedeniyle fesih ve kıdem tazminatı kapsamında m.17, 32, 59 hükümleri ihbar, ücret ve yıllık izin sonuçları bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve İş Mahkemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

7036 Sayılı İş Mahkemeleri Kanunu: m.3-6

Evlilik nedeniyle fesih ve kıdem tazminatı kapsamında m.3-6 hükümleri arabuluculuk, görev ve yetki bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve İş Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Doktrindeki Yaklaşımlar

Aşağıdaki doktrin görüşü bağlayıcı değildir; doğrulanmış bibliyografik kaydından, eserin bağlamı korunarak aktarılmıştır.

Selin Umutlu: Kadın İşçilerin Evlilik Nedeniyle İş Sözleşmesini Fesih Hakkı ve Sonuçları

Evlilik nedeniyle fesih, kadın işçiye evlenmeden itibaren bir yıl içinde tanınan özel sona erdirme hakkıdır; kıdem koşulu ve evlilik tarihi belgeyle kurulmalıdır. Bu yaklaşım, somut uyuşmazlık içinde somut vakıa ve yürürlükteki hükümle birlikte değerlendirilmelidir.

“Evlilik nedeniyle iş sözleşmesinin feshi yalnızca kadın işçiler için haklı neden sayılmıştır.” — Alıntının yeri: Öz

Evlilik nedeniyle fesih ve kıdem tazminatı konusunda yararlanılan eser: Selin Umutlu, “Kadın İşçilerin Evlilik Nedeniyle İş Sözleşmesini Fesih Hakkı ve Sonuçları”, Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 2020, C. 34, S. 3, s. 877-894. Doğrulama tarihi: 31.08.2026.

Somut Dosyada Usul ve Delil Notu

Kıdem tazminatı için en az bir yıllık kıdem ve evlilik tarihinden itibaren bir yıl içinde işçi feshi aranır. Alacak davasından önce zorunlu iş arabuluculuğu, ardından iş mahkemesi yolu izlenir. Fesih bildirimi ve evlenme kaydı korunmalı; kıdem tazminatı alacağındaki beş yıllık zamanaşımı fesih tarihinden hesaplanmalı, ihbar tazminatı doğmadığı ayrıca açıklanmalıdır. Resmî MBS PDF bağlantısı belirlenmiştir; mevzuat alıntısı aşağıda gösterilen TBMM kabul/değişiklik metniyle kelimesi kelimesine karşılaştırılmıştır. Ancak MBS PDF bu araştırma turunda satır düzeyinde açılamadığından bu doğrulama güncel konsolide metin veya yürürlük doğrulaması değildir; güncel metin, yürürlük ve olay tarihi ayrıca kontrol edilmelidir.

Kural, İstisna ve Değerlendirme

1475 Sayılı Kanunun Yürürlükteki 14. Maddesi, Kadın İşçiye Evlilik Tarihinden İtibaren Bir Yıl İçinde Evlilik Sebebiyle Kendi Feshi Halinde En Az Bir Yıllık Kıdeme Bağlı Tazminat Hakkı Tanır.

Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E. 2017/16992, K. 2020/10774 yönünden 1475 sayılı Kanunun yürürlükteki 14. maddesi, kadın işçiye evlilik tarihinden itibaren bir yıl içinde evlilik sebebiyle kendi feshi halinde en az bir yıllık kıdeme bağlı tazminat hakkı tanır. Bu ölçüt özellikle evlenme kayıt örneği veya aile cüzdanı üzerinden sınanır. Resmi evlilik ve kıdem tarihlerinin doğrulanması tamamlanmadan sonuca gidilmesi, genel istifa dilekçesi verip evlilik sebebini ve bir yıllık süreyi belgelememek ihtimalini güçlendirebilir.

Fesih İradesi ile Evlilik Sebebi Açıkça İşverene Ulaştırılmalı ve Resmi Evlilik Belgesi Sunulmalıdır; Hak, Nikah Tarihinden İtibaren Bir Yıllık Sürede Kullanılabilir.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için işverene ulaştırılan fesih bildirimi ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E. 2017/16992, K. 2020/10774 yönünden fesih iradesi ile evlilik sebebi açıkça işverene ulaştırılmalı ve resmi evlilik belgesi sunulmalıdır; hak, nikah tarihinden itibaren bir yıllık sürede kullanılabilir” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Bu Fesih Kıdem Tazminatı Doğurabilse De İşverenin İhbar Tazminatı Ödeme Borcu Doğurmaz; Diğer İşçilik Alacakları Kendi Koşullarına Göre Ayrıca Hesaplanır.

“Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E. 2017/16992, K. 2020/10774 yönünden bu fesih kıdem tazminatı doğurabilse de işverenin ihbar tazminatı ödeme borcu doğurmaz; diğer işçilik alacakları kendi koşullarına göre ayrıca hesaplanır” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok tebliğ, noter veya KEP kaydı ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve somut uyuşmazlık bakımından maddi vakıa ile hukuki nitelendirmeyi aynı cümlede varsaymak savunması da ayrıca incelenmelidir.

Somut Uyuşmazlık İncelemesinde Maddi Hak, Görevli Merci, Süre, İspat Yükü ve Uygulanabilir Talep Sonucu Birbirinden Ayrılarak Denetlenmelidir.

Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E. 2017/16992, K. 2020/10774 yönünden somut uyuşmazlık incelemesinde maddi hak, görevli merci, süre, ispat yükü ve uygulanabilir talep sonucu birbirinden ayrılarak denetlenmelidir. Bu ölçüt özellikle SGK hizmet dökümü ve iş sözleşmesi üzerinden sınanır. Giydirilmiş ücretle kıdem hesabı tamamlanmadan sonuca gidilmesi, somut uyuşmazlık araştırmasında güncel resmi metin yerine ikincil özetle yetinmek ihtimalini güçlendirebilir.

Dosyanın Delil Omurgası

Evlenme Kayıt Örneği veya Aile Cüzdanı.

“Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E. 2017/16992, K. 2020/10774 yönünden evlenme kayıt örneği veya aile cüzdanı” kaydı, “1475 sayılı Kanunun yürürlükteki 14. maddesi, kadın işçiye evlilik tarihinden itibaren bir yıl içinde evlilik sebebiyle kendi feshi halinde en az bir yıllık kıdeme bağlı tazminat hakkı tanır” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

İşverene Ulaştırılan Fesih Bildirimi.

Bu delil öncelikle “fesih iradesi ile evlilik sebebi açıkça işverene ulaştırılmalı ve resmi evlilik belgesi sunulmalıdır; hak, nikah tarihinden itibaren bir yıllık sürede kullanılabilir” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E. 2017/16992, K. 2020/10774 yönünden işverene ulaştırılan fesih bildirimi” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Tebliğ, Noter veya KEP Kaydı.

“Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E. 2017/16992, K. 2020/10774 yönünden tebliğ, noter veya KEP kaydı” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken tebliğ, noter veya KEP kaydı ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

SGK Hizmet Dökümü ve İş Sözleşmesi.

“Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E. 2017/16992, K. 2020/10774 yönünden SGK hizmet dökümü ve iş sözleşmesi” kaydı, “somut uyuşmazlık incelemesinde maddi hak, görevli merci, süre, ispat yükü ve uygulanabilir talep sonucu birbirinden ayrılarak denetlenmelidir” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Ücret Bordrosu, Banka Kaydı ve Yan Hak Belgeleri.

Bu delil öncelikle “1475 sayılı kanunun yürürlükteki 14. maddesi, kadın işçiye evlilik tarihinden itibaren bir yıl içinde evlilik sebebiyle kendi feshi halinde en az bir yıllık kıdeme bağlı tazminat hakkı tanır” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E. 2017/16992, K. 2020/10774 yönünden ücret bordrosu, banka kaydı ve yan hak belgeleri” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Doğru Merci ve İzlenecek Yol

Resmi Evlilik ve Kıdem Tarihlerinin Doğrulanması.

“Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E. 2017/16992, K. 2020/10774 yönünden resmi evlilik ve kıdem tarihlerinin doğrulanması” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Evlenme kayıt örneği veya aile cüzdanı dosyaya alınmalı ve evlilik nedeniyle hak kazanılan kıdem tazminatının tahsili talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Fesih Sebebinin Açık Yazılması.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; işverene ulaştırılan fesih bildirimi ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E. 2017/16992, K. 2020/10774 yönünden fesih sebebinin açık yazılması” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Bildirimin İspatlı Kanaldan Ulaştırılması.

“Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E. 2017/16992, K. 2020/10774 yönünden bildirimin ispatlı kanaldan ulaştırılması” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik tebliğ, noter veya KEP kaydı, somut uyuşmazlık bakımından hukuka aykırılığın etkilerinin giderilmesi talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Giydirilmiş Ücretle Kıdem Hesabı.

“Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E. 2017/16992, K. 2020/10774 yönünden giydirilmiş ücretle kıdem hesabı” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. SGK hizmet dökümü ve iş sözleşmesi dosyaya alınmalı ve evlilik nedeniyle hak kazanılan kıdem tazminatının tahsili talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Arabuluculuk ve İş Mahkemesi Sürecinin Yürütülmesi.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; ücret bordrosu, banka kaydı ve yan hak belgeleri ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E. 2017/16992, K. 2020/10774 yönünden arabuluculuk ve iş mahkemesi sürecinin yürütülmesi” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Kritik Tarihler ve Süre Çizelgesi

Evlilik Sebebiyle Fesih, Resmi Evlenme Tarihinden İtibaren Bir Yıl İçinde İşverene Ulaşacak Biçimde Yapılmalıdır.

Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E. 2017/16992, K. 2020/10774 yönünden evlilik sebebiyle fesih, resmi evlenme tarihinden itibaren bir yıl içinde işverene ulaşacak biçimde yapılmalıdır. Başlangıç anı varsayımla değil tebligat, öğrenme, ödeme veya işlem kaydıyla belirlenir; sürenin hukukî niteliği ayrıca gösterilir.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Zorunlu Ön Başvuru, Özel Şikayet veya İtiraz Yolu Varsa Genel Dava Yolundan Önce ve Kendi Süresinde Tamamlanmalıdır.

“Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E. 2017/16992, K. 2020/10774 yönünden somut uyuşmazlık bakımından zorunlu ön başvuru, özel şikayet veya itiraz yolu varsa genel dava yolundan önce ve kendi süresinde tamamlanmalıdır” takvim kuralında önce süreyi başlatan belge tespit edilmelidir. Fesih sebebinin açık yazılması yapılırken zamanaşımı, hak düşürücü süre ve usul süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Somut Dosyada Tebliğ, Öğrenme, Elektronik Başvuru ve İşlem Tarihleri Resmi Kayıtla Doğrulanmalı; Süre Hesabı Varsayıma Bırakılmamalıdır.

“Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E. 2017/16992, K. 2020/10774 yönünden somut dosyada tebliğ, öğrenme, elektronik başvuru ve işlem tarihleri resmi kayıtla doğrulanmalı; süre hesabı varsayıma bırakılmamalıdır” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.

Hükümde Yer Alması Gereken Talepler

Evlilik Nedeniyle Hak Kazanılan Kıdem Tazminatının Tahsili.

“Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E. 2017/16992, K. 2020/10774 yönünden evlilik nedeniyle hak kazanılan kıdem tazminatının tahsili” talebi, “1475 sayılı Kanunun yürürlükteki 14. maddesi, kadın işçiye evlilik tarihinden itibaren bir yıl içinde evlilik sebebiyle kendi feshi halinde en az bir yıllık kıdeme bağlı tazminat hakkı tanır” koşuluyla ve evlenme kayıt örneği veya aile cüzdanı deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Somut Uyuşmazlık Yönünden Ölçülü Geçici Hukuki Koruma.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E. 2017/16992, K. 2020/10774 yönünden somut uyuşmazlık yönünden ölçülü geçici hukuki koruma olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil işverene ulaştırılan fesih bildirimi, temel ölçüt ise “fesih iradesi ile evlilik sebebi açıkça işverene ulaştırılmalı ve resmi evlilik belgesi sunulmalıdır; hak, nikah tarihinden itibaren bir yıllık sürede kullanılabilir” olacaktır.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Hukuka Aykırılığın Etkilerinin Giderilmesi.

“Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E. 2017/16992, K. 2020/10774 yönünden somut uyuşmazlık bakımından hukuka aykırılığın etkilerinin giderilmesi” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Tebliğ, noter veya KEP kaydı bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, E. 2017/16992, K. 2020/10774, 06.10.2020 — Resmî Tam Metin ve Doğrulanmış Alıntı

Doğrulanmış Karar Alıntısı

“Bu hak, sadece kadına tanınmış olup, resmi evlilik işleminin tamamlanmasından itibaren bir yıl içinde kullanılmalıdır.” — Alıntının yeri: Gerekçe; 1475 sayılı Kanun m.14 uyarınca evlilik nedeniyle fesih hakkının koşulları paragrafı

Alıntı, resmî tam metin üzerinden 31.08.2026 tarihinde doğrulanmıştır. Kararın sonucu: bozma.

Evlilik nedeniyle fesih ve kıdem tazminatı bağlamında resmî karar kaynağı üzerinden doğrulanan hukuki ilke şöyle özetlenebilir: Kadın işçinin evlilik nedeniyle kıdem tazminatlı fesih hakkı resmî evlilikle doğar ve evlilik tarihinden itibaren bir yıl içinde kullanılmalıdır. Bu özet doğrudan alıntı değildir; yukarıdaki kısa pasaj karar metninden kelimesi kelimesine alınmıştır. Karar, maddi olayı ve sonucu ile birlikte okunmalıdır.

Somut olayla benzerlik: İşten ayrılma ile sonraki evlilik tarihi karşılaştırılarak evlilik nedeniyle fesih ve kıdem tazminatı koşulları doğrudan değerlendirilmiştir.

Kararın uygulanma sınırı: Davacı işten ayrıldıktan sonra evlenmiş ve dava dilekçesinde fesih nedenini açıklamamıştır; bozma, koşulları genel olarak kabul ederken somut talebi ispatlanmamış bulmuştur.

Muhtemel Savunmalar ve Ayrılan Durumlar

Genel İstifa Dilekçesi Verip Evlilik Sebebini ve Bir Yıllık Süreyi Belgelememek.

“Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E. 2017/16992, K. 2020/10774 yönünden genel istifa dilekçesi verip evlilik sebebini ve bir yıllık süreyi belgelememek” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Resmi evlilik ve kıdem tarihlerinin doğrulanması aşamasında evlenme kayıt örneği veya aile cüzdanı kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Somut Uyuşmazlıkta Görev ve Süre Ayrımını Belgeye Bağlamamak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E. 2017/16992, K. 2020/10774 yönünden somut uyuşmazlıkta görev ve süre ayrımını belgeye bağlamamak”. Bu savunmaya verilecek cevap, işverene ulaştırılan fesih bildirimi delili ve “Fesih iradesi ile evlilik sebebi açıkça işverene ulaştırılmalı ve resmi evlilik belgesi sunulmalıdır; hak, nikah tarihinden itibaren bir yıllık sürede kullanılabilir” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Maddi Vakıa ile Hukuki Nitelendirmeyi Aynı Cümlede Varsaymak.

“Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E. 2017/16992, K. 2020/10774 yönünden somut uyuşmazlık bakımından maddi vakıa ile hukuki nitelendirmeyi aynı cümlede varsaymak” riski gerçekleşirse somut uyuşmazlık bakımından hukuka aykırılığın etkilerinin giderilmesi talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Somut Uyuşmazlık Araştırmasında Güncel Resmi Metin Yerine İkincil Özetle Yetinmek.

“Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E. 2017/16992, K. 2020/10774 yönünden somut uyuşmazlık araştırmasında güncel resmi metin yerine ikincil özetle yetinmek” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Giydirilmiş ücretle kıdem hesabı aşamasında SGK hizmet dökümü ve iş sözleşmesi kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Somut Uyuşmazlık Talep Sonucunu Kabul Halinde Uygulanamayacak Belirsizlikte Kurmak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E. 2017/16992, K. 2020/10774 yönünden somut uyuşmazlık talep sonucunu kabul halinde uygulanamayacak belirsizlikte kurmak”. Bu savunmaya verilecek cevap, ücret bordrosu, banka kaydı ve yan hak belgeleri delili ve “1475 sayılı Kanunun yürürlükteki 14. maddesi, kadın işçiye evlilik tarihinden itibaren bir yıl içinde evlilik sebebiyle kendi feshi halinde en az bir yıllık kıdeme bağlı tazminat hakkı tanır” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

• evlenme kayıt örneği veya aile cüzdanı
• işverene ulaştırılan fesih bildirimi
• tebliğ, noter veya KEP kaydı
• SGK hizmet dökümü ve iş sözleşmesi
• ücret bordrosu, banka kaydı ve yan hak belgeleri

• resmi evlilik ve kıdem tarihlerinin doğrulanması
• fesih sebebinin açık yazılması
• bildirimin ispatlı kanaldan ulaştırılması
• giydirilmiş ücretle kıdem hesabı
• arabuluculuk ve iş mahkemesi sürecinin yürütülmesi

• Süre çizelgesinde Evlilik sebebiyle fesih, resmi evlenme tarihinden itibaren bir yıl içinde işverene ulaşacak biçimde yapılmalıdır. Evlilik Nedeniyle Fesih ve Kıdem Tazminatı bakımından zorunlu ön başvuru, özel şikayet veya itiraz yolu varsa genel dava yolundan önce ve kendi süresinde tamamlanmalıdır. Evlilik Nedeniyle Fesih ve Kıdem Tazminatı dosyasında tebliğ, öğrenme, elektronik başvuru ve işlem tarihleri resmi kayıtla doğrulanmalı; süre hesabı varsayıma bırakılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Kadın İşçi Evlilik Nedeniyle Hangi Tarihe Kadar ve Nasıl Fesih Yapmalı; Kıdem Tazminatı Hesabında Hangi Ücret ve Yan Haklar Dikkate Alınmalıdır?

1475 sayılı Kanunun yürürlükteki 14. maddesi, kadın işçiye evlilik tarihinden itibaren bir yıl içinde evlilik sebebiyle kendi feshi halinde en az bir yıllık kıdeme bağlı tazminat hakkı tanır. Dosyanın ilk işleminde görev, süre ve delil koruma planı kurulmalı; evlenme kayıt örneği veya aile cüzdanı ise mümkünse doğrudan düzenleyen kurum veya özgün kaynaktan alınmalıdır.

Hangi Kayıtlar Evlenme Kayıt Örneği veya Aile Cüzdanı ile Karşılaştırılmalıdır?

Evlenme kayıt örneği veya aile cüzdanı, işverene ulaştırılan fesih bildirimi, tebliğ, noter veya KEP kaydı birlikte okunmalıdır. Her kayıt yalnız bağlantılı olduğu çekişmeli vakıa bakımından kullanılır; düzenleyeni, tarihi ve bütünlüğü ayrıca denetlenir.

Evlilik Nedeniyle Fesih ve Kıdem Tazminatı Bakımından Doğru Merci ve Usul Yolu Hangi Verilerle Belirlenir?

Resmi evlilik ve kıdem tarihlerinin doğrulanması; fesih sebebinin açık yazılması; bildirimin ispatlı kanaldan ulaştırılması; giydirilmiş ücretle kıdem hesabı; arabuluculuk ve iş mahkemesi sürecinin yürütülmesi. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.

Evlilik Nedeniyle Fesih ve Kıdem Tazminatı Bakımından Hangi Başlangıç Olayı Süreyi Başlatır?

Evlilik sebebiyle fesih, resmi evlenme tarihinden itibaren bir yıl içinde işverene ulaşacak biçimde yapılmalıdır. Somut uyuşmazlık bakımından zorunlu ön başvuru, özel şikayet veya itiraz yolu varsa genel dava yolundan önce ve kendi süresinde tamamlanmalıdır. Somut dosyada tebliğ, öğrenme, elektronik başvuru ve işlem tarihleri resmi kayıtla doğrulanmalı; süre hesabı varsayıma bırakılmamalıdır.

Evlilik Nedeniyle Hak Kazanılan Kıdem Tazminatının Tahsili İstemi Mahkemeden veya Yetkili Merciden Nasıl İstenmelidir?

Evlilik nedeniyle hak kazanılan kıdem tazminatının tahsili, somut uyuşmazlık yönünden ölçülü geçici hukuki koruma, somut uyuşmazlık bakımından hukuka aykırılığın etkilerinin giderilmesi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.

Sonuç

Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Kadın işçi evlilik nedeniyle hangi tarihe kadar ve nasıl fesih yapmalı; kıdem tazminatı hesabında hangi ücret ve yan haklar dikkate alınmalıdır” sorusu, 1475 Sayılı İş Kanunu, 4857 Sayılı İş Kanunu, 7036 Sayılı İş Mahkemeleri Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. 1475 sayılı Kanunun yürürlükteki 14. maddesi, kadın işçiye evlilik tarihinden itibaren bir yıl içinde evlilik sebebiyle kendi feshi halinde en az bir yıllık kıdeme bağlı tazminat hakkı tanır.

Dosyanın ilk önceliği resmi evlilik ve kıdem tarihlerinin doğrulanması, delil omurgası ise evlenme kayıt örneği veya aile cüzdanı ile işverene ulaştırılan fesih bildirimi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Evlilik sebebiyle fesih, resmi evlenme tarihinden itibaren bir yıl içinde işverene ulaşacak biçimde yapılmalıdır. Evlilik nedeniyle hak kazanılan kıdem tazminatının tahsili talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; genel istifa dilekçesi verip evlilik sebebini ve bir yıllık süreyi belgelememek riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

• Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, E. 2017/16992, K. 2020/10774, 06.10.2020 — resmî tam metin ve doğrulanmış alıntı — künye, karar sonucu ve kısa alıntı 31.08.2026 tarihinde resmî tam metinden doğrulandı; araştırma ölçütü: Kadın işçinin evlilik nedeniyle kıdem tazminatlı fesih hakkı resmî evlilikle doğar ve evlilik tarihinden itibaren bir yıl içinde kullanılmalıdır.
• 1475 Sayılı İş Kanunu — m.14/1
• TBMM, 1475 sayılı İş Kanunu kabul metni, m.14/1 — alıntı yeri: 1475 sayılı İş Kanunu m.14/1, evlilik bendi
• 4857 Sayılı İş Kanunu — m.17, 32, 59
• 7036 Sayılı İş Mahkemeleri Kanunu — m.3-6
• Selin Umutlu, “Kadın İşçilerin Evlilik Nedeniyle İş Sözleşmesini Fesih Hakkı ve Sonuçları”, Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 2020, C. 34, S. 3, s. 877-894
• Yargıtay Karar Arama
• Yargıtay İçtihat Merkezi Hakkında Resmî Duyuru