Ayıplı Makinede Terditli Taleplerden Biri Kabul Edildiğinde Ret Vekalet Ücreti

11. Hukuk Dairesi 2026/142 E. , 2026/4649 K.

"İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi

SAYISI :2025/464 Esas, 2025/1799 Karar

HÜKÜM :İstinaf başvurusunun esastan reddine

İLK DERECE MAHKEMESİ :Çorum 4. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI :2022/350 E., 2024/311 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin, tarımsal kredi kullanarak 14.01.2021 tarihinde satın aldığı 230.040,00 TL değerindeki taş toplama makinesinin aynı yılın Nisan ayı içerisinde arızalandığını, davalı yanca gönderilen pulu takması ile de makinenin düzelmediğini, davalı şirketin merkezde makineyi tamir ederek müvekkiline geri göndermesine rağmen arızanın giderilemediğini ve makinenin kullanılamaz hale geldiğini, delil tespiti dosyasında düzenlenen bilirkişi raporunda, taş toplama makinesindeki sorunların kullanıcı kaynaklı olmayıp, üretim aşamasında kullanılan malzemeden ve işçilikten doğduğunun, bu hali ile gerekli faydalanmayı sağlayamayacağından kullanım sırasında fark edilecek şekilde gizli ayıplı bir mal olduğunun belirlendiğini ileri sürerek öncelikle ayıplı malın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesine, bunun mümkün olmaması durumunda fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile makinenin belirlenecek ayıplı bedelinin satış tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte şimdilik 32.686,00 TL'nin davalı yandan tahsiline ve müvekkilinin bu makine için kullanmış olduğu iki adet tarım kredisi nedeni ile uğramış olduğu zararın tazminine, müvekkilin ayıplı mal dolayısı ile yapmış olduğu onarım masrafları ile makineyi kullanamamasından doğan olumlu ve olumsuz zararların tahsili amacı ile belirsiz alacak olan 1.000,00 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, 19.02.2024 tarihli ıslah dilekçesi ile malın yenisi ile değiştirilmesinin mümkün olmaması durumunda fatura bedeli olan 230.040,00 TL'nin ayıp ihbarının yapıldığı tarihten itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte müvekkiline ödenmesini talep etmiş olup diğer terditli istemlerinde değişiklik yapmamıştır.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile makine mühendisinin düzenlemiş olduğu 29.05.2023 tarihli raporda, dava konusu gizli ayıbı bulunan makinenin ayıpsız halinin rayiç değerinin 350.000,00 TL, ayıplı halinin ise 290.000,00 TL olarak tespit edildiği, 19.07.2021 günlü bilirkişi rapor tarihi itibari ile makine onarım masraf bedelinin (malzeme +işçilik+nakliye) 32.686,00 TL olarak belirlendiği, fatura tarihi olan 14.01.2021 günü itibari ile; fatura satış bedelinden indirilecek parasal meblağ tutarının (230.040,00-190.604,57)=39.435,43 TL olarak hesaplandığı, makinenin ayıplı ve ayıpsız değeri arasındaki fark gözetilerek ayıplı malın yenisi ile değiştirilmesinin veya sözleşmeden dönme talebinin hakkaniyete uygun olmadığı, bu nedenle onarım bedeline hükmedilmesi gerektiği, davacı tarafından çekilen iki adet krediye ilişkin zararın doğrudan bir zarar olmadığı ve davacının makineyi kullanamamasından doğan olumlu olumsuz zararının ispat edilemediği gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne, ayıplı malın yenisi ile değiştirilmesinin veya sözleşmeden dönme talebinin reddi ile onarım bedeli olarak 32.686,00 TL'nin satış tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacının tarım kredisi nedeni ile uğramış olduğu zarar ve makinenin kullanılmamasından doğan olumlu ve olumsuz zarar taleplerinin reddine karar verilmiş, hüküm, taraf vekillerince istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesi kararında usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiş, hüküm, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, ayıplı malın ayıpsız benzeri ile değiştirilmesi, olmadığı takdirde sözleşmeden dönme, bunun da mümkün olmaması halinde ayıp bedelinin tahsili ve diğer zararlardan kaynaklı maddi tazminat istemlerine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

1.Davalı vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Miktar veya değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 362. maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366. maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352/1-b hükmü uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

Dosya içeriğine göre, davalı aleyhine kabul edilen miktar 32.686,00 TL olup, temyize getirilen bu meblağ, HMK'nın 7550 sayılı Kanun'un 20. maddesiyle değişik ek 1/2 hükmü gereği dava tarihi itibari ile kesinlik sınırı olan 107.090,00 TL’nin altında kaldığından davalı vekilinin temyiz isteminin miktardan reddine karar vermek gerekmiştir.

2.Davacı vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

3. HMK’nın 111. maddesinde düzenleme altına alınan terditli dava türünde iddia edilen taleplerin biri veya birkaçının reddedilmiş olması tüm kademeli talepler reddedilmedikçe karşı taraf lehine avukatlık ücreti takdirini gerektirmez.

Somut olayda davacı yanca ayıplı malın ayıpsız misli ile değiştirilmesi veya sözleşmeden dönme taleplerinin İlk Derece Mahkemesince reddedilmesine rağmen 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 227/3 hükmü gereğince 32.686,00 TL onarım bedeline hükmedildiği, nitekim davacının terditli olarak bu bedeli de talep ettiği, hal böyle olunca davacının tüm kademeli taleplerinin reddedildiğinden söz edilemeyeceği; buna karşılık oluşan dolaylı zararlar için dava ve ıslah dilekçesinde belirsiz alacak olarak talep ettiği maddi tazminat isteminin reddedildiği, bu durumda reddolunan dava değerinin 1.000,00 TL olduğunun kabulü ile karar tarihi itibarıyla yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/2 hükmü gereğince davalı lehine 1.000,00 TL vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken davacının tüm talepleri reddolunmuş gibi fazla vekâlet ücreti tayini doğru olmayıp bozmayı gerektirir.

Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden HMK'nın 370/2 hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılması ile İlk Derece Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz dilekçesinin miktardan reddine, (2) sayılı bentte açıklanan sebeplerle davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE, (3) numaralı bent uyarınca temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, davacı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının (6) numaralı bendinde yer alan “36.806,40 TL” ibaresinin çıkartılarak yerine “1.000,00 TL” ibaresinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA, dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, peşin alınan temyiz karar harçlarının istekleri halinde ilgililere iadesine, 15.09.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.