Kullanmama Nedeniyle Markanın İptali ve Kullanım İspatı

Kapsam

Beş yıllık hoşgörü dönemi, ciddi kullanım, sembolik kullanım, ihracat, lisanslı kullanım, farklı biçimde kullanım, coğrafi kapsam, fatura, reklam, internet kaydı, haklı sebep, iptal başvurusu, kısmi iptal ve sicil etkisi incelenir. Tescilden itibaren beş yıl içinde haklı sebep olmadan ciddi kullanılmayan veya kullanımına kesintisiz beş yıl ara verilen marka, ilgili mal ve hizmetler yönünden TÜRKPATENT tarafından iptal edilebilir; kullanımın ispat yükü marka sahibindedir. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, kullanmama nedeniyle markanın iptali ve kullanım ispatı konusunda 31 Ağustos 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Taraf Sıfatı, İşlem ve Hukukî Sonuç

İncelemenin ilk ölçütü “tescilden itibaren beş yıl içinde haklı sebep olmadan ciddi kullanılmayan veya kullanımına kesintisiz beş yıl ara verilen marka, ilgili mal ve hizmetler yönünden türkpatent tarafından iptal edilebilir; kullanımın ispat yükü marka sahibindedir” kuralıdır. Deliller kullanımın zamanı, yeri, niteliği ve ticari kapsamını birlikte göstermeli; tescilli işaretin ayırt edici karakterini değiştirmeyen kullanım açıklanmalıdır. Ayrıca “tek bir fatura veya başvuru tehdidinden sonra yaratılan göstermelik kullanım her zaman ciddi kullanım sayılmaz; ancak ekonomik koşullara uygun sınırlı fakat gerçek pazar faaliyeti yeterli olabilir” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Kullanmama Nedeniyle Markanın İptali ve Kullanım İspatı bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

6769 Sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu: m.9/1

Doğrulanmış Kanun Alıntısı

“Tescil tarihinden itibaren beş yıl içinde haklı bir sebep olmadan tescil edildiği mal veya hizmetler bakımından marka sahibi tarafından Türkiye'de ciddi biçimde kullanılmayan” — Alıntının yeri: Sınai Mülkiyet Kanunu m.9/1, ilk bölüm

Bu alıntı, TBMM, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu kabul metni, m.9/1 üzerinden 31.08.2026 tarihinde doğrulanmıştır.

Kullanmama nedeniyle markanın iptali ve kullanım ispatı kapsamında m.9/1 hükümleri kullanım, ispat ve iptal bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.190, 194

Kullanmama nedeniyle markanın iptali ve kullanım ispatı kapsamında m.190, 194 hükümleri ispat ve somutlaştırma bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve İdari Yargılama Usulü Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu: m.2, 7

Kullanmama nedeniyle markanın iptali ve kullanım ispatı kapsamında m.2, 7 hükümleri idari işlemlerin yargısal denetimi bağlantısı bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Sınai Mülkiyet Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Doktrindeki Yaklaşımlar

Aşağıdaki doktrin görüşü bağlayıcı değildir; doğrulanmış bibliyografik kaydından, eserin bağlamı korunarak aktarılmıştır.

Yılmaz Yördem ve Emrah Biçimli: Markanın Kullanım Yükümlülüğü ve Kullanılmamasının Hukuki Sonuçları

Ciddi kullanım, markanın temel işlevine uygun gerçek ticari kullanımını gerektirir; sınıf listesi, pazar koşulları, kullanım yeri, dönem ve haklı sebep delilleri birlikte değerlendirilir. Bu yaklaşım, somut uyuşmazlık içinde somut vakıa ve yürürlükteki hükümle birlikte değerlendirilmelidir.

“markanın, marka sahibi tarafından haklı bir neden olmadan, Türkiye'de ciddi biçimde kullanılamaması ya da kullanıma beş yıl kesintisiz ara verilmesi” — Alıntının yeri: Öz

Kullanmama nedeniyle markanın iptali ve kullanım ispatı konusunda yararlanılan eser: Yılmaz Yördem ve Emrah Biçimli, “Markanın Kullanım Yükümlülüğü ve Kullanılmamasının Hukuki Sonuçları”, Türkiye Adalet Akademisi Dergisi, 2022, S. 51, s. 173-200. Doğrulama tarihi: 31.08.2026.

Somut Dosyada Usul ve Delil Notu

10 Ocak 2024'ten itibaren kullanmama nedeniyle iptal istemi TÜRKPATENT nezdinde idari yoldan ileri sürülür. Marka sahibine delil ve açıklama için bir aylık süre verilir ve talep üzerine bir aya kadar ek süre tanınabilir. Beş yıllık kesintisiz dönem, başvuru tarihi ve ilgili mal-hizmetler ayrı hesaplanmalı; fatura, katalog, çevrimiçi satış ve pazar verileri yer-zaman-hacim bakımından sunulmalıdır. Kurumun nihai kararına karşı görevli fikrî ve sınai haklar hukuk mahkemesinde kanuni sürede iptal davası açılması gerekir. Resmî MBS PDF bağlantısı belirlenmiştir; mevzuat alıntısı aşağıda gösterilen TBMM kabul/değişiklik metniyle kelimesi kelimesine karşılaştırılmıştır. Ancak MBS PDF bu araştırma turunda satır düzeyinde açılamadığından doğrulama, güncel konsolide metin veya yürürlük doğrulaması değildir; güncel metin, yürürlük ve olay tarihi ayrıca kontrol edilmelidir.

Somut Olayda Uygulanacak Kurallar

Tescilden İtibaren Beş Yıl İçinde Haklı Sebep Olmadan Ciddi Kullanılmayan veya Kullanımına Kesintisiz Beş Yıl Ara Verilen Marka, İlgili Mal ve Hizmetler Yönünden TÜRKPATENT Tarafından İptal Edilebilir; Kullanımın İspat Yükü Marka Sahibindedir.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için marka tescil ve mal hizmet listesi ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden tescilden itibaren beş yıl içinde haklı sebep olmadan ciddi kullanılmayan veya kullanımına kesintisiz beş yıl ara verilen marka, ilgili mal ve hizmetler yönünden TÜRKPATENT tarafından iptal edilebilir; kullanımın ispat yükü marka sahibindedir” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Deliller Kullanımın Zamanı, Yeri, Niteliği ve Ticari Kapsamını Birlikte Göstermeli; Tescilli İşaretin Ayırt Edici Karakterini Değiştirmeyen Kullanım Açıklanmalıdır.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden deliller kullanımın zamanı, yeri, niteliği ve ticari kapsamını birlikte göstermeli; tescilli işaretin ayırt edici karakterini değiştirmeyen kullanım açıklanmalıdır” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok tarih ve ürün bazlı faturalar ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve somut uyuşmazlıkta görev ve süre ayrımını belgeye bağlamamak savunması da ayrıca incelenmelidir.

Tek Bir Fatura veya Başvuru Tehdidinden Sonra Yaratılan Göstermelik Kullanım Her Zaman Ciddi Kullanım Sayılmaz; Ancak Ekonomik Koşullara Uygun Sınırlı Fakat Gerçek Pazar Faaliyeti Yeterli Olabilir.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden tek bir fatura veya başvuru tehdidinden sonra yaratılan göstermelik kullanım her zaman ciddi kullanım sayılmaz; ancak ekonomik koşullara uygun sınırlı fakat gerçek pazar faaliyeti yeterli olabilir. Bu ölçüt özellikle reklam, katalog ve internet arşivleri üzerinden sınanır. Marka sahibine savunma ve delil sürecinin işletilmesi tamamlanmadan sonuca gidilmesi, somut uyuşmazlık bakımından maddi vakıa ile hukuki nitelendirmeyi aynı cümlede varsaymak ihtimalini güçlendirebilir.

Somut Dosyada Maddi Hak, Görevli Merci, Süre, İspat Yükü ve Uygulanabilir Talep Sonucu Ayrı Katmanlarda Denetlenmelidir.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için üretim, dağıtım ve ihracat belgeleri ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden somut dosyada maddi hak, görevli merci, süre, ispat yükü ve uygulanabilir talep sonucu ayrı katmanlarda denetlenmelidir” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Belge, Kayıt ve İspat Yükü

Marka Tescil ve Mal Hizmet Listesi.

Bu delil öncelikle “tescilden itibaren beş yıl içinde haklı sebep olmadan ciddi kullanılmayan veya kullanımına kesintisiz beş yıl ara verilen marka, ilgili mal ve hizmetler yönünden türkpatent tarafından iptal edilebilir; kullanımın ispat yükü marka sahibindedir” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden marka tescil ve mal hizmet listesi” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Tarih ve Ürün Bazlı Faturalar.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden tarih ve ürün bazlı faturalar” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken tarih ve ürün bazlı faturalar ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Reklam, Katalog ve İnternet Arşivleri.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden reklam, katalog ve internet arşivleri” kaydı, “Tek bir fatura veya başvuru tehdidinden sonra yaratılan göstermelik kullanım her zaman ciddi kullanım sayılmaz; ancak ekonomik koşullara uygun sınırlı fakat gerçek pazar faaliyeti yeterli olabilir” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Üretim, Dağıtım ve İhracat Belgeleri.

Bu delil öncelikle “somut dosyada maddi hak, görevli merci, süre, ispat yükü ve uygulanabilir talep sonucu ayrı katmanlarda denetlenmelidir” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden üretim, dağıtım ve ihracat belgeleri” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Lisans ve Marka Kullanım İzinleri.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden lisans ve marka kullanım izinleri” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken lisans ve marka kullanım izinleri ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Dava Şartları ve Usul Adımları

Beş Yıllık Dönemin ve İlgili Mal Hizmetlerin Belirlenmesi.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; marka tescil ve mal hizmet listesi ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden beş yıllık dönemin ve ilgili mal hizmetlerin belirlenmesi” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

İptal Talebinin Hukuki Yararla Hazırlanması.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden iptal talebinin hukuki yararla hazırlanması” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik tarih ve ürün bazlı faturalar, somut uyuşmazlık yönünden ölçülü geçici hukuki koruma talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Marka Sahibine Savunma ve Delil Sürecinin İşletilmesi.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden marka sahibine savunma ve delil sürecinin işletilmesi” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Reklam, katalog ve internet arşivleri dosyaya alınmalı ve somut uyuşmazlık bakımından hukuka aykırılığın etkilerinin giderilmesi talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Ciddi Kullanımın Dört Boyutta Değerlendirilmesi.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; üretim, dağıtım ve ihracat belgeleri ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden ciddi kullanımın dört boyutta değerlendirilmesi” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Tam veya Kısmi İptal Kararının Sicile İşlenmesi.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden tam veya kısmi iptal kararının sicile işlenmesi” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik lisans ve marka kullanım izinleri, somut uyuşmazlık yönünden ölçülü geçici hukuki koruma talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Başvuru Takvimi ve Süre Riskleri

Marka Sahibine Verilen Kullanım Delili ve Cevap Süreleri Kurum Bildiriminden İzlenmeli; Kurum Kararına Karşı SMK'daki İki Aylık Dava Süresi Kaçırılmamalıdır.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden marka sahibine verilen kullanım delili ve cevap süreleri Kurum bildiriminden izlenmeli; Kurum kararına karşı SMK'daki iki aylık dava süresi kaçırılmamalıdır” takvim kuralında önce süreyi başlatan belge tespit edilmelidir. Beş yıllık dönemin ve ilgili mal hizmetlerin belirlenmesi yapılırken zamanaşımı, hak düşürücü süre ve usul süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Zorunlu Ön Başvuru veya Özel İtiraz Yolu Varsa Genel Dava Yolundan Önce Kendi Süresinde Tamamlanmalıdır.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden somut uyuşmazlık bakımından zorunlu ön başvuru veya özel itiraz yolu varsa genel dava yolundan önce kendi süresinde tamamlanmalıdır” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.

Somut Dosyada Tebliğ, Öğrenme, Elektronik Başvuru ve İşlem Tarihleri Resmî Kayıtla Doğrulanmalı; Süre Hesabı Varsayıma Bırakılmamalıdır.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden somut dosyada tebliğ, öğrenme, elektronik başvuru ve işlem tarihleri resmî kayıtla doğrulanmalı; süre hesabı varsayıma bırakılmamalıdır. Başlangıç anı varsayımla değil tebligat, öğrenme, ödeme veya işlem kaydıyla belirlenir; sürenin hukukî niteliği ayrıca gösterilir.

İstenebilecek Hukukî Koruma

Ciddi Kullanılmayan Markanın İlgili Mal ve Hizmetler Yönünden İptali.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden ciddi kullanılmayan markanın ilgili mal ve hizmetler yönünden iptali olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil marka tescil ve mal hizmet listesi, temel ölçüt ise “tescilden itibaren beş yıl içinde haklı sebep olmadan ciddi kullanılmayan veya kullanımına kesintisiz beş yıl ara verilen marka, ilgili mal ve hizmetler yönünden türkpatent tarafından iptal edilebilir; kullanımın ispat yükü marka sahibindedir” olacaktır.

Somut Uyuşmazlık Yönünden Ölçülü Geçici Hukuki Koruma.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden somut uyuşmazlık yönünden ölçülü geçici hukuki koruma” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Tarih ve ürün bazlı faturalar bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Hukuka Aykırılığın Etkilerinin Giderilmesi.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden somut uyuşmazlık bakımından hukuka aykırılığın etkilerinin giderilmesi” talebi, “Tek bir fatura veya başvuru tehdidinden sonra yaratılan göstermelik kullanım her zaman ciddi kullanım sayılmaz; ancak ekonomik koşullara uygun sınırlı fakat gerçek pazar faaliyeti yeterli olabilir” koşuluyla ve reklam, katalog ve internet arşivleri deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, E. 2024/4990, K. 2025/3074, 05.05.2025 — Resmî Tam Metin ve Doğrulanmış Alıntı

Doğrulanmış Karar Alıntısı

“Üçüncü kişi tarafından gerçekleştirilen kullanım, marka sahibinin kullanımı gibi hüküm doğurur. Ancak bu kullanımın marka sahibi ile aynı kapsamında ve ciddi şekilde kullanılması zorunludur.” — Alıntının yeri: V.B Değerlendirme ve Gerekçe; SMK m.9/3 uyarınca üçüncü kişi kullanımının ciddi kullanım sayılması

Alıntı, resmî tam metin üzerinden 31.08.2026 tarihinde doğrulanmıştır. Kararın sonucu: onama.

Kullanmama nedeniyle markanın iptali ve kullanım ispatı bağlamında resmî karar kaynağı üzerinden doğrulanan hukuki ilke şöyle özetlenebilir: Markanın üçüncü kişi eliyle kullanımı, marka sahibiyle aynı kapsamda ve ciddi kullanım oluşturmalı; iptal tehdidini öğrenmeden önce başlayan kullanım ile tepkisel kullanım ayrılmalıdır. Bu özet doğrudan alıntı değildir; yukarıdaki kısa pasaj karar metninden kelimesi kelimesine alınmıştır. Karar, maddi olayı ve sonucu ile birlikte okunmalıdır.

Somut olayla benzerlik: Markanın kullanmama nedeniyle iptali, lisans alan grup şirketinin kullanımı, ciddi kullanım ispatı ve dava öncesindeki tepkisel kullanım doğrudan incelenmiştir.

Kararın uygulanma sınırı: Somut lisans ve kullanım delilleri iptal davasından önceki son üç ayda oluşturulmuştur; başka dosyalarda kullanımın coğrafi alanı, mal-hizmet kapsamı ve ekonomik gerçekliği ayrıca ispatlanmalıdır.

İtirazlar, İstisnalar ve Uygulama Hataları

Hükümsüzlük Davasındaki Tescil Tarihi Ölçütünü Kullanmama Nedeniyle İdari İptal Sürecine Taşımak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden hükümsüzlük davasındaki tescil tarihi ölçütünü kullanmama nedeniyle idari iptal sürecine taşımak”. Bu savunmaya verilecek cevap, marka tescil ve mal hizmet listesi delili ve “Tescilden itibaren beş yıl içinde haklı sebep olmadan ciddi kullanılmayan veya kullanımına kesintisiz beş yıl ara verilen marka, ilgili mal ve hizmetler yönünden TÜRKPATENT tarafından iptal edilebilir; kullanımın ispat yükü marka sahibindedir” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Somut Uyuşmazlıkta Görev ve Süre Ayrımını Belgeye Bağlamamak.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden somut uyuşmazlıkta görev ve süre ayrımını belgeye bağlamamak” riski gerçekleşirse somut uyuşmazlık yönünden ölçülü geçici hukuki koruma talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Maddi Vakıa ile Hukuki Nitelendirmeyi Aynı Cümlede Varsaymak.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden somut uyuşmazlık bakımından maddi vakıa ile hukuki nitelendirmeyi aynı cümlede varsaymak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Marka sahibine savunma ve delil sürecinin işletilmesi aşamasında reklam, katalog ve internet arşivleri kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Somut Uyuşmazlık Araştırmasında Güncel Resmî Metin Yerine İkincil Özetle Yetinmek.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden somut uyuşmazlık araştırmasında güncel resmî metin yerine ikincil özetle yetinmek”. Bu savunmaya verilecek cevap, üretim, dağıtım ve ihracat belgeleri delili ve “somut dosyada maddi hak, görevli merci, süre, ispat yükü ve uygulanabilir talep sonucu ayrı katmanlarda denetlenmelidir” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Somut Uyuşmazlık Talep Sonucunu Kabul Halinde Uygulanamayacak Belirsizlikte Kurmak.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden somut uyuşmazlık talep sonucunu kabul halinde uygulanamayacak belirsizlikte kurmak” riski gerçekleşirse somut uyuşmazlık yönünden ölçülü geçici hukuki koruma talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

• marka tescil ve mal hizmet listesi
• tarih ve ürün bazlı faturalar
• reklam, katalog ve internet arşivleri
• üretim, dağıtım ve ihracat belgeleri
• lisans ve marka kullanım izinleri

• beş yıllık dönemin ve ilgili mal hizmetlerin belirlenmesi
• iptal talebinin hukuki yararla hazırlanması
• marka sahibine savunma ve delil sürecinin işletilmesi
• ciddi kullanımın dört boyutta değerlendirilmesi
• tam veya kısmi iptal kararının sicile işlenmesi

• Süre çizelgesinde Marka sahibine verilen kullanım delili ve cevap süreleri Kurum bildiriminden izlenmeli; Kurum kararına karşı SMK'daki iki aylık dava süresi kaçırılmamalıdır. Kullanmama Nedeniyle Markanın İptali ve Kullanım İspatı bakımından zorunlu ön başvuru veya özel itiraz yolu varsa genel dava yolundan önce kendi süresinde tamamlanmalıdır. Kullanmama Nedeniyle Markanın İptali ve Kullanım İspatı dosyasında tebliğ, öğrenme, elektronik başvuru ve işlem tarihleri resmî kayıtla doğrulanmalı; süre hesabı varsayıma bırakılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Tescilli Marka Türkiye'de Ciddi Biçimde Kullanılmıyorsa İptal Talebi Nereye Yapılır ve Marka Sahibi Hangi Delillerle Kullanımını İspatlar?

Tescilden itibaren beş yıl içinde haklı sebep olmadan ciddi kullanılmayan veya kullanımına kesintisiz beş yıl ara verilen marka, ilgili mal ve hizmetler yönünden TÜRKPATENT tarafından iptal edilebilir; kullanımın ispat yükü marka sahibindedir. Dosyanın ilk işleminde görev, süre ve delil koruma planı kurulmalı; marka tescil ve mal hizmet listesi ise mümkünse doğrudan düzenleyen kurum veya özgün kaynaktan alınmalıdır.

Marka Tescil ve Mal Hizmet Listesi ile Bağlantılı Kayıtların Güvenilirliği Nasıl Denetlenir?

Marka tescil ve mal hizmet listesi, tarih ve ürün bazlı faturalar, reklam, katalog ve internet arşivleri birlikte okunmalıdır. Her kayıt yalnız bağlantılı olduğu çekişmeli vakıa bakımından kullanılır; düzenleyeni, tarihi ve bütünlüğü ayrıca denetlenir.

Kullanmama Nedeniyle Markanın İptali ve Kullanım İspatı Bakımından İlk Usul Adımı Hangisidir?

Beş yıllık dönemin ve ilgili mal hizmetlerin belirlenmesi; iptal talebinin hukuki yararla hazırlanması; marka sahibine savunma ve delil sürecinin işletilmesi; ciddi kullanımın dört boyutta değerlendirilmesi; tam veya kısmi iptal kararının sicile işlenmesi. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.

Kullanmama Nedeniyle Markanın İptali ve Kullanım İspatı Bakımından Süre Çizelgesi Hangi Tarihler Esas Alınarak Hazırlanmalıdır?

Marka sahibine verilen kullanım delili ve cevap süreleri Kurum bildiriminden izlenmeli; Kurum kararına karşı SMK'daki iki aylık dava süresi kaçırılmamalıdır. Somut uyuşmazlık bakımından zorunlu ön başvuru veya özel itiraz yolu varsa genel dava yolundan önce kendi süresinde tamamlanmalıdır. Somut dosyada tebliğ, öğrenme, elektronik başvuru ve işlem tarihleri resmî kayıtla doğrulanmalı; süre hesabı varsayıma bırakılmamalıdır.

Ciddi Kullanılmayan Markanın İlgili Mal ve Hizmetler Yönünden İptali ile Diğer İstemler Nasıl Ayrılır?

Ciddi kullanılmayan markanın ilgili mal ve hizmetler yönünden iptali, somut uyuşmazlık yönünden ölçülü geçici hukuki koruma, somut uyuşmazlık bakımından hukuka aykırılığın etkilerinin giderilmesi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.

Sonuç

Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Tescilli marka Türkiye'de ciddi biçimde kullanılmıyorsa iptal talebi nereye yapılır ve marka sahibi hangi delillerle kullanımını ispatlar” sorusu, 6769 Sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, 2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Tescilden itibaren beş yıl içinde haklı sebep olmadan ciddi kullanılmayan veya kullanımına kesintisiz beş yıl ara verilen marka, ilgili mal ve hizmetler yönünden TÜRKPATENT tarafından iptal edilebilir; kullanımın ispat yükü marka sahibindedir.

Dosyanın ilk önceliği beş yıllık dönemin ve ilgili mal hizmetlerin belirlenmesi, delil omurgası ise marka tescil ve mal hizmet listesi ile tarih ve ürün bazlı faturalar arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Marka sahibine verilen kullanım delili ve cevap süreleri Kurum bildiriminden izlenmeli; Kurum kararına karşı SMK'daki iki aylık dava süresi kaçırılmamalıdır. Ciddi kullanılmayan markanın ilgili mal ve hizmetler yönünden iptali talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; hükümsüzlük davasındaki tescil tarihi ölçütünü kullanmama nedeniyle idari iptal sürecine taşımak riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

• Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, E. 2024/4990, K. 2025/3074, 05.05.2025 — resmî tam metin ve doğrulanmış alıntı — künye, karar sonucu ve kısa alıntı 31.08.2026 tarihinde resmî tam metinden doğrulandı; araştırma ölçütü: Markanın üçüncü kişi eliyle kullanımı, marka sahibiyle aynı kapsamda ve ciddi kullanım oluşturmalı; iptal tehdidini öğrenmeden önce başlayan kullanım ile tepkisel kullanım ayrılmalıdır.
• 6769 Sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu — m.9/1
• TBMM, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu kabul metni, m.9/1 — alıntı yeri: Sınai Mülkiyet Kanunu m.9/1, ilk bölüm
• 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — m.190, 194
• 2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu — m.2, 7
• Yılmaz Yördem ve Emrah Biçimli, “Markanın Kullanım Yükümlülüğü ve Kullanılmamasının Hukuki Sonuçları”, Türkiye Adalet Akademisi Dergisi, 2022, S. 51, s. 173-200
• Yargıtay Karar Arama
• Yargıtay İçtihat Merkezi Hakkında Resmî Duyuru