Miras Ortaklığına Temsilci Atanması

Kapsam

Elbirliği mülkiyeti, oybirliği, tereke yönetimi, kira, vergi, dava, şirket payı, acil iş, temsilci adayı, görev kapsamı, ücret, hesap verme, azil ve paylaşma incelenir. Mirasçılardan birinin istemi üzerine sulh hukuk mahkemesi, paylaşmaya kadar miras ortaklığına temsilci atayabilir; temsil yetkisi terekenin korunması ve yönetimiyle sınırlı, denetlenebilir olmalıdır. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, miras ortaklığına temsilci atanması konusunda 31 Ağustos 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Uyuşmazlığın Hukukî Niteliği

İncelemenin ilk ölçütü “mirasçılardan birinin istemi üzerine sulh hukuk mahkemesi, paylaşmaya kadar miras ortaklığına temsilci atayabilir; temsil yetkisi terekenin korunması ve yönetimiyle sınırlı, denetlenebilir olmalıdır” kuralıdır. Temsilci ihtiyacı soyut geçimsizlikten değil ortak karar alınamaması nedeniyle tereke değerinin veya hakkının somut risk altında bulunmasından çıkarılmalıdır. Ayrıca “temsilci atanması mirasçıların payını belirlemez, paylaşma yapmaz ve kişisel borçlarını yönetmez; görev yalnız miras ortaklığının ortak menfaatiyle sınırlıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Miras Ortaklığına Temsilci Atanması bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu: m.640/3

Doğrulanmış Kanun Alıntısı

“Mirasçılardan birinin istemi üzerine sulh mahkemesi, miras ortaklığına paylaşmaya kadar bir temsilci atayabilir.” — Alıntının yeri: Türk Medenî Kanunu m.640/3

Bu alıntı, TBMM, 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu kabul metni, m.640/3 üzerinden 31.08.2026 tarihinde doğrulanmıştır.

Miras ortaklığına temsilci atanması kapsamında m.640/3 hükümleri miras ortaklığı ve temsil bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.382-388

Miras ortaklığına temsilci atanması kapsamında m.382-388 hükümleri çekişmesiz yargı bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Borçlar Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu: m.502-514

Miras ortaklığına temsilci atanması kapsamında m.502-514 hükümleri temsilcinin özen ve hesap borcu bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Medeni Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Doktrindeki Yaklaşımlar

Aşağıdaki doktrin görüşü bağlayıcı değildir; doğrulanmış bibliyografik kaydından, eserin bağlamı korunarak aktarılmıştır.

Zeynep Dönmez: Miras Ortaklığı Temsilcisinin Yetki ve Yükümlülükleri

Temsilci atanması, terekenin yönetimini temsilciye geçirir; mirasçıların tasarruf alanı daralırken temsilcinin yetkisi mahkeme kararı ve ortaklığın menfaatiyle sınırlanır. Bu yaklaşım, somut uyuşmazlık içinde somut vakıa ve yürürlükteki hükümle birlikte değerlendirilmelidir.

“Temsilcinin atanmasıyla birlikte yönetim yetkisi ona geçerken mirasçıların tereke üzerindeki hak ve yetkileri kısıtlanır.” — Alıntının yeri: Öz

Miras ortaklığına temsilci atanması konusunda yararlanılan eser: Zeynep Dönmez, “Miras Ortaklığı Temsilcisinin Yetki ve Yükümlülükleri”, İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 2025, C. 16, S. 1, s. 262-275. Doğrulama tarihi: 31.08.2026.

Somut Dosyada Usul ve Delil Notu

İstem, mirasbırakanın son yerleşim yeri sulh hukuk mahkemesinde çekişmesiz yargı işi olarak ileri sürülür; tüm mirasçılar ve temsil ihtiyacını gösteren yönetim tıkanıklığı dosyada gösterilmelidir. Özel bir başvuru süresi yoktur; temsil yalnız paylaşmaya kadar sürer ve acil koruma ihtiyacı gecikmeden somutlaştırılır. Arabuluculuk dava şartı değildir. Yetkilerin kapsamı atama kararında açıkça belirlenmeli, tasarruf işlemleri için ayrıca izin gerekip gerekmediği incelenmelidir. Resmî MBS PDF bağlantısı belirlenmiştir; mevzuat alıntısı aşağıda gösterilen TBMM kabul/değişiklik metniyle kelimesi kelimesine karşılaştırılmıştır. Ancak MBS PDF bu araştırma turunda satır düzeyinde açılamadığından doğrulama, güncel konsolide metin veya yürürlük doğrulaması değildir; güncel metin, yürürlük ve olay tarihi ayrıca kontrol edilmelidir.

Kural, İstisna ve Değerlendirme

Mirasçılardan Birinin İstemi Üzerine Sulh Hukuk Mahkemesi, Paylaşmaya Kadar Miras Ortaklığına Temsilci Atayabilir; Temsil Yetkisi Terekenin Korunması ve Yönetimiyle Sınırlı, Denetlenebilir Olmalıdır.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için mirasçılık belgesi ve nüfus kayıtları ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Yargıtay 14. Hukuk Dairesi (kapatılan) E. 2016/18634, K. 2020/7652 yönünden mirasçılardan birinin istemi üzerine sulh hukuk mahkemesi, paylaşmaya kadar miras ortaklığına temsilci atayabilir; temsil yetkisi terekenin korunması ve yönetimiyle sınırlı, denetlenebilir olmalıdır” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Temsilci İhtiyacı Soyut Geçimsizlikten Değil Ortak Karar Alınamaması Nedeniyle Tereke Değerinin veya Hakkının Somut Risk Altında Bulunmasından Çıkarılmalıdır.

“Yargıtay 14. Hukuk Dairesi (kapatılan) E. 2016/18634, K. 2020/7652 yönünden temsilci ihtiyacı soyut geçimsizlikten değil ortak karar alınamaması nedeniyle tereke değerinin veya hakkının somut risk altında bulunmasından çıkarılmalıdır” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok tereke taşınmaz ile şirket payı kayıtları ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve somut uyuşmazlıkta görev ve süre ayrımını belgeye bağlamamak savunması da ayrıca incelenmelidir.

Temsilci Atanması Mirasçıların Payını Belirlemez, Paylaşma Yapmaz ve Kişisel Borçlarını Yönetmez; Görev Yalnız Miras Ortaklığının Ortak Menfaatiyle Sınırlıdır.

Yargıtay 14. Hukuk Dairesi (kapatılan) E. 2016/18634, K. 2020/7652 yönünden temsilci atanması mirasçıların payını belirlemez, paylaşma yapmaz ve kişisel borçlarını yönetmez; görev yalnız miras ortaklığının ortak menfaatiyle sınırlıdır. Bu ölçüt özellikle mirasçılar arasındaki yönetim yazışmaları üzerinden sınanır. Koruma ve yönetim riskinin belgelenmesi tamamlanmadan sonuca gidilmesi, somut uyuşmazlık bakımından maddi vakıa ile hukuki nitelendirmeyi aynı cümlede varsaymak ihtimalini güçlendirebilir.

Somut Dosyada Maddi Hak, Görevli Merci, Süre, İspat Yükü ve Uygulanabilir Talep Sonucu Ayrı Katmanlarda Denetlenmelidir.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için ödenmeyen vergi, kira ve gider belgeleri ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Yargıtay 14. Hukuk Dairesi (kapatılan) E. 2016/18634, K. 2020/7652 yönünden somut dosyada maddi hak, görevli merci, süre, ispat yükü ve uygulanabilir talep sonucu ayrı katmanlarda denetlenmelidir” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Dosyanın Delil Omurgası

Mirasçılık Belgesi ve Nüfus Kayıtları.

Bu delil öncelikle “mirasçılardan birinin istemi üzerine sulh hukuk mahkemesi, paylaşmaya kadar miras ortaklığına temsilci atayabilir; temsil yetkisi terekenin korunması ve yönetimiyle sınırlı, denetlenebilir olmalıdır” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay 14. Hukuk Dairesi (kapatılan) E. 2016/18634, K. 2020/7652 yönünden mirasçılık belgesi ve nüfus kayıtları” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Tereke Taşınmaz ile Şirket Payı Kayıtları.

“Yargıtay 14. Hukuk Dairesi (kapatılan) E. 2016/18634, K. 2020/7652 yönünden tereke taşınmaz ile şirket payı kayıtları” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken tereke taşınmaz ile şirket payı kayıtları ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Mirasçılar Arasındaki Yönetim Yazışmaları.

“Yargıtay 14. Hukuk Dairesi (kapatılan) E. 2016/18634, K. 2020/7652 yönünden mirasçılar arasındaki yönetim yazışmaları” kaydı, “Temsilci atanması mirasçıların payını belirlemez, paylaşma yapmaz ve kişisel borçlarını yönetmez; görev yalnız miras ortaklığının ortak menfaatiyle sınırlıdır” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Ödenmeyen Vergi, Kira ve Gider Belgeleri.

Bu delil öncelikle “somut dosyada maddi hak, görevli merci, süre, ispat yükü ve uygulanabilir talep sonucu ayrı katmanlarda denetlenmelidir” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay 14. Hukuk Dairesi (kapatılan) E. 2016/18634, K. 2020/7652 yönünden ödenmeyen vergi, kira ve gider belgeleri” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Devam Eden Dava ve İcra Dosyaları.

“Yargıtay 14. Hukuk Dairesi (kapatılan) E. 2016/18634, K. 2020/7652 yönünden devam eden dava ve icra dosyaları” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken devam eden dava ve icra dosyaları ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Doğru Merci ve İzlenecek Yol

Miras Ortaklığı ile Tereke Mallarının Envanteri.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; mirasçılık belgesi ve nüfus kayıtları ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay 14. Hukuk Dairesi (kapatılan) E. 2016/18634, K. 2020/7652 yönünden miras ortaklığı ile tereke mallarının envanteri” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Oybirliği Sağlanamayan İşlemlerin Gösterilmesi.

“Yargıtay 14. Hukuk Dairesi (kapatılan) E. 2016/18634, K. 2020/7652 yönünden oybirliği sağlanamayan işlemlerin gösterilmesi” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik tereke taşınmaz ile şirket payı kayıtları, somut uyuşmazlık yönünden ölçülü geçici hukuki koruma talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Koruma ve Yönetim Riskinin Belgelenmesi.

“Yargıtay 14. Hukuk Dairesi (kapatılan) E. 2016/18634, K. 2020/7652 yönünden koruma ve yönetim riskinin belgelenmesi” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Mirasçılar arasındaki yönetim yazışmaları dosyaya alınmalı ve somut uyuşmazlık bakımından hukuka aykırılığın etkilerinin giderilmesi talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Sulh Hukuk Mahkemesinde Temsilci Atanması Talebi.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; ödenmeyen vergi, kira ve gider belgeleri ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay 14. Hukuk Dairesi (kapatılan) E. 2016/18634, K. 2020/7652 yönünden sulh hukuk mahkemesinde temsilci atanması talebi” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Görev, Ücret ve Hesap Verme Çerçevesinin Belirlenmesi.

“Yargıtay 14. Hukuk Dairesi (kapatılan) E. 2016/18634, K. 2020/7652 yönünden görev, ücret ve hesap verme çerçevesinin belirlenmesi” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik devam eden dava ve icra dosyaları, somut uyuşmazlık yönünden ölçülü geçici hukuki koruma talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Kritik Tarihler ve Süre Çizelgesi

Özel Hak Düşürücü Süre Bulunmasa Da Dava, Kira, Vergi veya Şirket Hakkına İlişkin Süre Kaybı Riski Varsa Temsilci Talebi Gecikmeden Yapılmalıdır.

“Yargıtay 14. Hukuk Dairesi (kapatılan) E. 2016/18634, K. 2020/7652 yönünden özel hak düşürücü süre bulunmasa da dava, kira, vergi veya şirket hakkına ilişkin süre kaybı riski varsa temsilci talebi gecikmeden yapılmalıdır” takvim kuralında önce süreyi başlatan belge tespit edilmelidir. Miras ortaklığı ile tereke mallarının envanteri yapılırken zamanaşımı, hak düşürücü süre ve usul süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Zorunlu Ön Başvuru veya Özel İtiraz Yolu Varsa Genel Dava Yolundan Önce Kendi Süresinde Tamamlanmalıdır.

“Yargıtay 14. Hukuk Dairesi (kapatılan) E. 2016/18634, K. 2020/7652 yönünden somut uyuşmazlık bakımından zorunlu ön başvuru veya özel itiraz yolu varsa genel dava yolundan önce kendi süresinde tamamlanmalıdır” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.

Somut Dosyada Tebliğ, Öğrenme, Elektronik Başvuru ve İşlem Tarihleri Resmî Kayıtla Doğrulanmalı; Süre Hesabı Varsayıma Bırakılmamalıdır.

Yargıtay 14. Hukuk Dairesi (kapatılan) E. 2016/18634, K. 2020/7652 yönünden somut dosyada tebliğ, öğrenme, elektronik başvuru ve işlem tarihleri resmî kayıtla doğrulanmalı; süre hesabı varsayıma bırakılmamalıdır. Başlangıç anı varsayımla değil tebligat, öğrenme, ödeme veya işlem kaydıyla belirlenir; sürenin hukukî niteliği ayrıca gösterilir.

Hükümde Yer Alması Gereken Talepler

Miras Ortaklığının Korunması ve Yönetimi İçin Görevleri Belirli Temsilci Atanması.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Yargıtay 14. Hukuk Dairesi (kapatılan) E. 2016/18634, K. 2020/7652 yönünden miras ortaklığının korunması ve yönetimi için görevleri belirli temsilci atanması olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil mirasçılık belgesi ve nüfus kayıtları, temel ölçüt ise “mirasçılardan birinin istemi üzerine sulh hukuk mahkemesi, paylaşmaya kadar miras ortaklığına temsilci atayabilir; temsil yetkisi terekenin korunması ve yönetimiyle sınırlı, denetlenebilir olmalıdır” olacaktır.

Somut Uyuşmazlık Yönünden Ölçülü Geçici Hukuki Koruma.

“Yargıtay 14. Hukuk Dairesi (kapatılan) E. 2016/18634, K. 2020/7652 yönünden somut uyuşmazlık yönünden ölçülü geçici hukuki koruma” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Tereke taşınmaz ile şirket payı kayıtları bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Hukuka Aykırılığın Etkilerinin Giderilmesi.

“Yargıtay 14. Hukuk Dairesi (kapatılan) E. 2016/18634, K. 2020/7652 yönünden somut uyuşmazlık bakımından hukuka aykırılığın etkilerinin giderilmesi” talebi, “Temsilci atanması mirasçıların payını belirlemez, paylaşma yapmaz ve kişisel borçlarını yönetmez; görev yalnız miras ortaklığının ortak menfaatiyle sınırlıdır” koşuluyla ve mirasçılar arasındaki yönetim yazışmaları deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Yargıtay 14. Hukuk Dairesi (Kapatılan), E. 2016/18634, K. 2020/7652, 24.11.2020 — Resmî Tam Metin ve Doğrulanmış Alıntı

Doğrulanmış Karar Alıntısı

“mahkemece TMK’nin 427. maddesi uyarınca şartları oluşmadan ve talep de bu yönde olmaksızın yönetim kayyımı atanmasına karar verilmesi doğru görülmemiştir” — Alıntının yeri: Gerekçe; TMK m.640 miras ortaklığı temsilcisi ile TMK m.427 yönetim kayyımının ayrılması paragrafı

Alıntı, resmî tam metin üzerinden 31.08.2026 tarihinde doğrulanmıştır. Kararın sonucu: bozma.

Miras ortaklığına temsilci atanması bağlamında resmî karar kaynağı üzerinden doğrulanan hukuki ilke şöyle özetlenebilir: Miras ortaklığına temsilci atanması talebi TMK m.640 kapsamında değerlendirilmelidir; talep olmadığı ve koşulları oluşmadığı hâlde TMK m.427 uyarınca yönetim kayyımı atanamaz. Bu özet doğrudan alıntı değildir; yukarıdaki kısa pasaj karar metninden kelimesi kelimesine alınmıştır. Karar, maddi olayı ve sonucu ile birlikte okunmalıdır.

Somut olayla benzerlik: Miras kalan restoran işletmesinin marka ve işletme değerinin korunması amacıyla miras ortaklığına temsilci atanması talebi doğrudan incelenmiştir.

Kararın uygulanma sınırı: Karar kimin temsilci seçileceğini belirlememiş; sulh hukuk mahkemesinin talebi TMK m.640'a göre yeniden değerlendirmesini istemiştir.

Muhtemel Savunmalar ve Ayrılan Durumlar

Temsilciyi Terekeyi Paylaşmaya veya Mirasçıların Kişisel Uyuşmazlıklarını Çözmeye Yetkili Kayyım Gibi Görmek.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Yargıtay 14. Hukuk Dairesi (kapatılan) E. 2016/18634, K. 2020/7652 yönünden temsilciyi terekeyi paylaşmaya veya mirasçıların kişisel uyuşmazlıklarını çözmeye yetkili kayyım gibi görmek”. Bu savunmaya verilecek cevap, mirasçılık belgesi ve nüfus kayıtları delili ve “Mirasçılardan birinin istemi üzerine sulh hukuk mahkemesi, paylaşmaya kadar miras ortaklığına temsilci atayabilir; temsil yetkisi terekenin korunması ve yönetimiyle sınırlı, denetlenebilir olmalıdır” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Somut Uyuşmazlıkta Görev ve Süre Ayrımını Belgeye Bağlamamak.

“Yargıtay 14. Hukuk Dairesi (kapatılan) E. 2016/18634, K. 2020/7652 yönünden somut uyuşmazlıkta görev ve süre ayrımını belgeye bağlamamak” riski gerçekleşirse somut uyuşmazlık yönünden ölçülü geçici hukuki koruma talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Maddi Vakıa ile Hukuki Nitelendirmeyi Aynı Cümlede Varsaymak.

“Yargıtay 14. Hukuk Dairesi (kapatılan) E. 2016/18634, K. 2020/7652 yönünden somut uyuşmazlık bakımından maddi vakıa ile hukuki nitelendirmeyi aynı cümlede varsaymak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Koruma ve yönetim riskinin belgelenmesi aşamasında mirasçılar arasındaki yönetim yazışmaları kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Somut Uyuşmazlık Araştırmasında Güncel Resmî Metin Yerine İkincil Özetle Yetinmek.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Yargıtay 14. Hukuk Dairesi (kapatılan) E. 2016/18634, K. 2020/7652 yönünden somut uyuşmazlık araştırmasında güncel resmî metin yerine ikincil özetle yetinmek”. Bu savunmaya verilecek cevap, ödenmeyen vergi, kira ve gider belgeleri delili ve “somut dosyada maddi hak, görevli merci, süre, ispat yükü ve uygulanabilir talep sonucu ayrı katmanlarda denetlenmelidir” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Somut Uyuşmazlık Talep Sonucunu Kabul Halinde Uygulanamayacak Belirsizlikte Kurmak.

“Yargıtay 14. Hukuk Dairesi (kapatılan) E. 2016/18634, K. 2020/7652 yönünden somut uyuşmazlık talep sonucunu kabul halinde uygulanamayacak belirsizlikte kurmak” riski gerçekleşirse somut uyuşmazlık yönünden ölçülü geçici hukuki koruma talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

• mirasçılık belgesi ve nüfus kayıtları
• tereke taşınmaz ile şirket payı kayıtları
• mirasçılar arasındaki yönetim yazışmaları
• ödenmeyen vergi, kira ve gider belgeleri
• devam eden dava ve icra dosyaları

• miras ortaklığı ile tereke mallarının envanteri
• oybirliği sağlanamayan işlemlerin gösterilmesi
• koruma ve yönetim riskinin belgelenmesi
• sulh hukuk mahkemesinde temsilci atanması talebi
• görev, ücret ve hesap verme çerçevesinin belirlenmesi

• Süre çizelgesinde Özel hak düşürücü süre bulunmasa da dava, kira, vergi veya şirket hakkına ilişkin süre kaybı riski varsa temsilci talebi gecikmeden yapılmalıdır. Miras Ortaklığına Temsilci Atanması bakımından zorunlu ön başvuru veya özel itiraz yolu varsa genel dava yolundan önce kendi süresinde tamamlanmalıdır. Miras Ortaklığına Temsilci Atanması dosyasında tebliğ, öğrenme, elektronik başvuru ve işlem tarihleri resmî kayıtla doğrulanmalı; süre hesabı varsayıma bırakılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Mirasçılar Anlaşamadığı İçin Tereke Malı Yönetilemiyor, Kira Toplanamıyor veya Dava Takip Edilemiyorsa Ortaklığa Nasıl Temsilci Atanır?

Mirasçılardan birinin istemi üzerine sulh hukuk mahkemesi, paylaşmaya kadar miras ortaklığına temsilci atayabilir; temsil yetkisi terekenin korunması ve yönetimiyle sınırlı, denetlenebilir olmalıdır. Dosyanın ilk işleminde görev, süre ve delil koruma planı kurulmalı; mirasçılık belgesi ve nüfus kayıtları ise mümkünse doğrudan düzenleyen kurum veya özgün kaynaktan alınmalıdır.

Mirasçılık Belgesi ve Nüfus Kayıtları Tek Başına Yeterli Midir?

Mirasçılık belgesi ve nüfus kayıtları, tereke taşınmaz ile şirket payı kayıtları, mirasçılar arasındaki yönetim yazışmaları birlikte okunmalıdır. Her kayıt yalnız bağlantılı olduğu çekişmeli vakıa bakımından kullanılır; düzenleyeni, tarihi ve bütünlüğü ayrıca denetlenir.

Miras Ortaklığına Temsilci Atanması Bakımından İlk Usul Adımı Neden Önemlidir?

Miras ortaklığı ile tereke mallarının envanteri; oybirliği sağlanamayan işlemlerin gösterilmesi; koruma ve yönetim riskinin belgelenmesi; sulh hukuk mahkemesinde temsilci atanması talebi; görev, ücret ve hesap verme çerçevesinin belirlenmesi. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.

Miras Ortaklığına Temsilci Atanması Bakımından Tebliğ ve Öğrenme Kayıtları Nasıl Tutulmalıdır?

Özel hak düşürücü süre bulunmasa da dava, kira, vergi veya şirket hakkına ilişkin süre kaybı riski varsa temsilci talebi gecikmeden yapılmalıdır. Somut uyuşmazlık bakımından zorunlu ön başvuru veya özel itiraz yolu varsa genel dava yolundan önce kendi süresinde tamamlanmalıdır. Somut dosyada tebliğ, öğrenme, elektronik başvuru ve işlem tarihleri resmî kayıtla doğrulanmalı; süre hesabı varsayıma bırakılmamalıdır.

Miras Ortaklığının Korunması ve Yönetimi İçin Görevleri Belirli Temsilci Atanması Hangi Delillere Dayanmalıdır?

Miras ortaklığının korunması ve yönetimi için görevleri belirli temsilci atanması, somut uyuşmazlık yönünden ölçülü geçici hukuki koruma, somut uyuşmazlık bakımından hukuka aykırılığın etkilerinin giderilmesi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.

Sonuç

Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Mirasçılar anlaşamadığı için tereke malı yönetilemiyor, kira toplanamıyor veya dava takip edilemiyorsa ortaklığa nasıl temsilci atanır” sorusu, 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Mirasçılardan birinin istemi üzerine sulh hukuk mahkemesi, paylaşmaya kadar miras ortaklığına temsilci atayabilir; temsil yetkisi terekenin korunması ve yönetimiyle sınırlı, denetlenebilir olmalıdır.

Dosyanın ilk önceliği miras ortaklığı ile tereke mallarının envanteri, delil omurgası ise mirasçılık belgesi ve nüfus kayıtları ile tereke taşınmaz ile şirket payı kayıtları arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Özel hak düşürücü süre bulunmasa da dava, kira, vergi veya şirket hakkına ilişkin süre kaybı riski varsa temsilci talebi gecikmeden yapılmalıdır. Miras ortaklığının korunması ve yönetimi için görevleri belirli temsilci atanması talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; temsilciyi terekeyi paylaşmaya veya mirasçıların kişisel uyuşmazlıklarını çözmeye yetkili kayyım gibi görmek riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

• Yargıtay 14. Hukuk Dairesi (kapatılan), E. 2016/18634, K. 2020/7652, 24.11.2020 — resmî tam metin ve doğrulanmış alıntı — künye, karar sonucu ve kısa alıntı 31.08.2026 tarihinde resmî tam metinden doğrulandı; araştırma ölçütü: Miras ortaklığına temsilci atanması talebi TMK m.640 kapsamında değerlendirilmelidir; talep olmadığı ve koşulları oluşmadığı hâlde TMK m.427 uyarınca yönetim kayyımı atanamaz.
• 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu — m.640/3
• TBMM, 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu kabul metni, m.640/3 — alıntı yeri: Türk Medenî Kanunu m.640/3
• 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — m.382-388
• 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu — m.502-514
• Zeynep Dönmez, “Miras Ortaklığı Temsilcisinin Yetki ve Yükümlülükleri”, İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 2025, C. 16, S. 1, s. 262-275
• Yargıtay Karar Arama
• Yargıtay İçtihat Merkezi Hakkında Resmî Duyuru