HUKUKİ ARAŞTIRMA

İçtihat Arşivi

Yargıtay ve diğer mahkemelerin kararlarını daire, tarih veya karar numarasıyla arayın. Resmî kaynağa doğrudan ulaşın.

4.150 karar5 mahkeme türü28 hukuk alanı

8 karar

En yeni karar önce
Kira ve Kat Mülkiyeti Hukuku

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi

Kira Uyarlaması ile Kira Tespitinin Tahkime Elverişliliğinin Ayrılması

Esas
2026/4811 E.
Karar
2026/3820 K.

Editoryal özet: Kiraya veren kurum, otel-restoran kirasının artırılmasını, aksi hâlde kira bedelinin tespitini ISTAC tahkiminde istemiş; hakem heyeti talepleri reddetmiştir. Yargıtay, uyarlama talebini taraf iradesine bağlı ve tahkime elverişli bulmuş, iptal davasında esasa ilişkin yeniden inceleme yapılamayacağını açıklamıştır. Buna karşılık TBK 344 ile emredici biçimde düzenlenen kira tespiti talebi tahkime elverişli görülmemiştir. Bu kısımda esasa girilmesi nedeniyle hakem kararının iptali, uyarlama kısmında ise iptal davasının reddi onanmıştır. Yargılama boyunca benimsenen hakem seçim usulüne aleyhe karardan sonra itiraz edilmesi de dürüstlük kuralıyla bağdaştırılmamıştır.

Kararın sonucuTarafların temyiz talepleri reddedilerek BAM hükmü oybirliğiyle onandı: uyarlama yönünden hakem kararının iptali isteminin reddi, kira tespiti yönünden hakem kararının iptali korundu.
Kira ve Kat Mülkiyeti Hukuku

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi

Kira Uyarlamasının Emsal Tespitinden Ayrılması ve Uyarlama Koşullarının Araştırılması

Esas
2025/2958 E.
Karar
2026/118 K.

Editoryal özet: Kiraya verenler bölgedeki ekonomik ve ticari değişikliklerle kira dengesinin bozulduğunu ileri sürmüştür. Önceki bozma uyarlama koşullarının araştırılmasını istemiştir. Mahkeme, bölgenin içkili yer kapsamına alınmasını yeterli görerek yeniden kira bedeli belirlemiştir. Daire, bu rapor ve gerekçenin hâlâ kira tespiti yöntemine dayandığını, sözleşme dengesinin katlanılamayacak biçimde bozulup bozulmadığını denetlenebilir şekilde göstermediğini saptamıştır. Nitelik, alan, konum, olağanüstü ticari gelişmeler, emsaller ve giderler araştırılmalıdır. Koşullar varsa uyarlama, yoksa ret gerektiğini açıklayarak davalı yararına bozmuştur.

Kararın sonucuUyarlama koşulları yerine kira tespiti yöntemiyle sonuca gidildiğinden davalı yararına bozma; davacının temyiz itirazlarının reddi.
Kira ve Kat Mülkiyeti Hukuku

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi

AVM’de beklenen müşteriye ulaşılamaması nedeniyle kira indirimi ve uyarlama

Esas
2025/846 E.
Karar
2025/5062 K.

Editoryal özet: Restoran işleten tacir AVM’nin doluluk ve müşteri beklentilerini karşılamadığını, işletmesinin zarar ettiğini ve döviz kirasının ağırlaştığını belirterek indirim veya ciroya bağlı uyarlama istemiştir. Mahkemeler müşteri sayısı konusunda sözleşmesel taahhüt bulunmadığını, keşifte işletmenin diğerlerinden olumsuz ayrıştığını ve öngörülemeyen olağanüstü koşul kanıtlanmadığını kabul etmiştir. Yargıtay bu gerekçelerle ve somut döviz değişimlerini öngörülebilir sayarak ret kararını onamıştır. Karar her döviz artışını veya her AVM müşteri kaybını peşinen uyarlama dışı bırakmaz; 2013 sözleşmesi, ileri sürülen 2014 koşulları ve somut taahhüt kapsamıyla değerlendirilmelidir.

Kararın sonucuEkonomik ayıp indirimi ve uyarlama taleplerinin reddinin oybirliğiyle onanması
Kira ve Kat Mülkiyeti Hukuku

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi

Kira Tespiti Ölçütleri ile Aşırı İfa Güçlüğüne Dayalı Uyarlamanın Ayrılması

Esas
2024/1083 E.
Karar
2025/1439 K.

Editoryal özet: BAM kararları, ekonomik değişime dayanılarak beş yıllık dönem dolmadan kira uyarlaması istenip istenemeyeceğinde ayrılmıştır. Yargıtay, olağan enflasyon, satın alma gücü, kiralananın durumu ve emsal değişimi gibi TBK 344 tespit ölçütlerinin aynı gerekçeyle TBK 138 uyarlama sebebine dönüştürülemeyeceğini kabul etmiştir. Buna karşılık TBK 138’deki diğer olağanüstü sebep ve koşullar gerçekleşirse her zaman uyarlama davası açılabileceğini belirtmiştir. Daire özel-genel kanun karşılaştırmasını bu ayrımın temeli olarak benimsememiştir. Uyuşmazlık, bütün uyarlamaları beş yıl yasaklayan bir sonuç yerine bu iki kurumun farklı amaç ve koşullarını koruyacak biçimde giderilmiştir.

Kararın sonucuTBK 344 kira tespiti sebeplerinin aynı zamanda uyarlama sebebi yapılamayacağı, TBK 138’in diğer koşulları varsa her zaman uyarlama istenebileceği yönünde BAM uyuşmazlığı oybirliğiyle kesin olarak giderildi.
Kira ve Kat Mülkiyeti Hukuku

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi

Kira Alacağının Sonucunu Etkileyen Uyarlama Davasının Beklenmesi

Esas
2024/1861 E.
Karar
2025/801 K.

Editoryal özet: Kiraya veren ödenmeyen üç aylık kira için takip yapmış, kiracı ekonomik koşullar ve ciro kaybını ileri sürmüştür. Alt mahkemeler, sözleşmedeki bedel belirli olduğu ve uyarlama henüz kesinleşmediği için alacağı kabul etmiştir. Daire, daha önce açılan uyarlama davasında istenen başlangıç tarihinin bu alacak dönemini de kapsadığını saptamıştır. Uyarlama hükmünün tahsil edilecek miktarı etkileyeceği için HMK 165 uyarınca bekletici mesele yapılmasını istemiş ve kararı bozmuştur. Uyarlama isteminin esastan kabulü ya da otomatik kira indirimi hakkında hüküm kurmamıştır.

Kararın sonucuBAM kararı kaldırılmış; uyarlama davası sonucu beklenerek karar verilmesi için ilk derece kararı bozulmuştur.
Kira ve Kat Mülkiyeti Hukuku

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi

2007–2013 kira döneminde olağanüstü denge bozulması kanıtlanamadığı için uyarlamanın reddi

Esas
2024/773 E.
Karar
2025/94 K.

Editoryal özet: Yeni malik 2007 başlangıçlı uzun süreli kirayı 2013 ten itibaren artırmak için uyarlama istemiştir. Önceki iki bozma ekonomik, imar, ticaret, döviz ve gider verilerinin uzman kurulca incelenmesini gerektirmiştir. Son incelemede sözleşme ile talep dönemi arasında öngörülemez olağanüstü denge bozulması bulunmadığı kabul edilmiş; Daire 2025 te ret hükmünü onamıştır. Kararın 2025 te verilmesi değerlendirme dönemini 2025 e taşımaz. İncelenen olgular 2007–2013 tarihlidir; yalnız emsal kiranın yüksekliğiyle uyarlama doğmaz ve bu ret sonraki farklı ekonomik şokları peşinen dışlamaz.

Kararın sonucuÖnceki bozmalara uygun uzman incelemesi sonrası uyarlama ret hükmünün oybirliğiyle onanması
Kira ve Kat Mülkiyeti Hukuku

Yargıtay 12. Hukuk Dairesi

Kira Uyarlama Davası Sürerken Tahliye Takibi ve Fazla İşlemiş Faizin Düzeltilmesi

Esas
2023/454 E.
Karar
2023/1689 K.

Editoryal özet: Kiracı pandemi nedeniyle uyarlama davası açtığını belirterek kira takibine ve tahliyeye karşı çıkmıştır. Alt mahkemeler takip hukukuna uygun ödeme belgesi sunulmadığını ve uyarlama davasının dar yetkili icra yargılamasında bekletici yapılamayacağını kabul etmiştir. Daire diğer itirazları reddetmiş, fakat raporda saptanandan fazla işlemiş faiz için de itirazın kaldırılmasını hatalı bulmuştur. İstinaf kararını kaldırıp ilk hükmü doğru asıl alacak ve faiz toplamıyla düzelterek onamıştır. Uyarlama istemi tek başına kira borcunu veya tahliye sonucunu otomatik durdurmuş sayılmamıştır.

Kararın sonucuTahliye sonucu korunmuş; takip tutarı 64.900 TL asıl alacak ve 2.799,59 TL işlemiş faiz olarak düzeltilerek onanmıştır.
İcra ve İflas Hukuku

Yargıtay 12. Hukuk Dairesi

Tahsilattan sonra verilen kira uyarlama tedbirinin icra dosyasındaki önceki ödemeyi kendiliğinden iade ettirmemesi

Esas
2022/8706 E.
Karar
2023/1584 K.

Editoryal özet: Borçlu kira uyarlama davasında sonradan dava tarihinden geçerli geçici düşük kira kararı alınca icrada önceden ödediği fazlanın muhtırayla geri verilmesini istemiştir. BAM tedbirin tahsilat ve alacaklıya ödeme sonrasında verildiğini, önceki paranın iadesini emretmediğini ve İİK 361 koşullarını tek başına oluşturmadığını kabul etmiştir. Genel mahkemede talep imkanı belirtilip şikayet reddedilmiş, 12. Hukuk Dairesince onanmıştır. Uyarlama tedbiri yok sayılmamış; geriye etkili kira düzenlemesiyle kesinleşmiş takibin idari yoldan geri alınması ayrılmıştır. Genel mahkemede kesin iade alacağı bulunduğu henüz hükme bağlanmamıştır.

Kararın sonucuİcra müdürlüğünün iade talebini reddi hakkındaki şikayetin reddinin oybirliğiyle onanması

Karar kartlarında editoryal özetler, resmî yayının özetleri veya “Resmî metinden aktarım” olarak belirtilen kaynak bölümleri yer alır. Her kararın tam metni ve resmî kaynak bağlantısı kendi sayfasında bulunur.